Sân bay Long Thành dự kiến đón chuyến bay thương mại trước khi nhà ga hành khách được nghiệm thu xong toàn bộ. Theo kế hoạch Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) vừa gửi Hội đồng kiểm tra Nhà nước, khu cánh Tây và khu trung tâm nhà ga được nghiệm thu có điều kiện trong tháng 12, còn cánh Đông dự kiến nghiệm thu hoàn thành toàn bộ vào tháng 3/2027. ACV cũng thông báo sân bay dự kiến khai thác thương mại từ 0h ngày 24/12.Dân trí
Như vậy, 24/12 là mốc mở cửa theo từng phần. Sau ngày đó, sân bay sẽ vừa khai thác vừa thi công, và các hạng mục hoàn thành sau tháng 12 được nghiệm thu kéo dài đến tháng 5/2027.Dân trí Bài này đi theo lịch nghiệm thu ấy. Các mốc chỉ nối tiếp nhau trên lịch, không phải một chuỗi nhân quả, và mỗi mốc đều là kế hoạch của chủ đầu tư chứ chưa phải việc đã xong.

Những mốc trước ngày 24/12
Khu bay đi trước vì máy bay cần nó đầu tiên. Theo kế hoạch ACV, gói thầu 4.12 (đường cất hạ cánh thứ hai) nghiệm thu có điều kiện vào ngày 15/11, còn gói 4.6 (đường cất hạ cánh, đường lăn, sân đỗ máy bay) vào ngày 29/11.Dân trí
Nhà ga hàng hóa nghiệm thu phần khung trước. Ở gói 7.8, các hạng mục ưu tiên cho khai thác thương mại tháng 12 như kết cấu, mái, tường bao, phòng điện, phòng trung thế được nghiệm thu từng phần trong các ngày 25-30/11.Dân trí
Đến giữa tháng 12 là lượt đường trong cảng và nhà để xe. Gói 4.8 (giao thông nội cảng và hạ tầng kỹ thuật) dự kiến nghiệm thu có điều kiện ngày 15/12. Ở gói 11.5, nhà để xe P2, cầu đi bộ, hạ tầng và hệ thống cơ điện dự kiến nghiệm thu trong các ngày 15-18/12.Dân trí
Cuối cùng là nhà ga hành khách mở một phần. Với gói 5.10, toàn bộ phần xây dựng và thiết bị ở khu cánh Tây và khu trung tâm được nghiệm thu có điều kiện trong tháng 12.
Hành khách những tháng đầu dùng được gì
Theo phương án ACV mà Người Quan Sát dẫn ngày 15/11, ACV ưu tiên hoàn thiện khu cánh Tây và khu trung tâm nhà ga, bố trí 4 đảo làm thủ tục cho giai đoạn đầu. Từ tháng 12/2026 đến tháng 3/2027, hai khu vực này dự kiến phục vụ cả chuyến bay nội địa và quốc tế, với khoảng 20-30 chuyến mỗi ngày.Người Quan Sát

Hai hãng tham gia khai thác ban đầu là Vietnam Airlines và Vietjet Air, với sản lượng đăng ký tương đương khoảng 6-10% công suất thiết kế. Phương án tối đa là 366 chuyến mỗi tuần, gồm 322 chuyến nội địa và 44 chuyến quốc tế.Người Quan Sát
Để dễ hình dung quy mô: công suất thiết kế giai đoạn 1 là 25 triệu lượt hành khách và 1,2 triệu tấn hàng hóa mỗi năm.Người Quan Sát Những tháng đầu, sân bay chạy ở một phần nhỏ công suất đó, trong một phần của nhà ga.

Những mốc sang năm 2027
Sau ngày 24/12, lịch nghiệm thu vẫn còn dài:
- Từ 24/12 đến 1/5/2027: phần mặt dựng, nội thất, hệ thống cơ điện, công nghệ thông tin của nhà ga hàng hóa (gói 7.8) hoàn thành sau tháng 12 và được nghiệm thu trong khoảng này.
- Tháng 3/2027: cánh Đông nhà ga hành khách nghiệm thu hoàn thành toàn bộ. Cùng tháng, các hạng mục còn lại của gói 4.8, phần còn lại của gói 4.11 (xử lý nước thải) và gói 5.11 (hệ thống công nghệ thông tin) dự kiến nghiệm thu hoàn thành.
- Ngày 20/4/2027: nhà để xe P1 và khối trung tâm của gói 11.5 được nghiệm thu.Dân trí
Nghĩa là trong những tháng đầu, hành khách dùng một nhà ga chưa xong cánh Đông và một khu đỗ xe mới có P2, còn hàng hóa đi qua nhà ga có phần mặt dựng và cơ điện vẫn đang làm.
Khối lượng còn lại ở bốn gói chậm
Lịch trên khớp với mức khối lượng mà Bộ Xây dựng dẫn. Theo số liệu này, gói 4.8 đạt hơn 82% khối lượng, gói 5.10 đạt hơn 87%, gói 7.8 mới đạt hơn 50% và gói 11.5 đạt gần 45%. Báo cáo định kỳ của ACV cho thấy mỗi tháng khối lượng thi công của các gói này chỉ tăng thêm 1-5%.Dân trí

Gói 11.5 còn hơn một nửa khối lượng, và nhịp tăng là vài phần trăm mỗi tháng. Bộ Xây dựng lưu ý đặc biệt các hạng mục xây dựng của gói 7.8, gói 11.5 và hạng mục thiết bị của gói 5.10.Dân trí Thứ trưởng Bộ Xây dựng Phạm Minh Hà kết luận tại cuộc họp kiểm điểm tiến độ dự án thành phần 3. Bộ ghi nhận ACV đã rất nỗ lực chỉ đạo nhà thầu, nhưng khối lượng còn lại của nhiều gói vẫn rất lớn, khó có thể hoàn thành các hạng mục này trong năm 2026.Dân trí Nếu không xong trong năm, dự án có thể phải xin gia hạn tiến độ, và Bộ đề nghị ACV khẩn trương báo cáo cấp có thẩm quyền để điều chỉnh dự án theo quy định. Bộ cũng yêu cầu ACV đánh giá khách quan khả năng hoàn thành ở bốn gói 5.10, 4.8, 7.8, 11.5, kèm giải pháp cụ thể để nhà thầu làm đúng cam kết.
Ngày 24/12 vẫn chờ cấp phép
Mốc 24/12 là mốc ACV thông báo. Theo thông tin từ Bộ Xây dựng mà Người Quan Sát đăng ngày 17/11, trước khi làm thủ tục cấp phép chuyên ngành hàng không, sân bay phải hoàn tất nghiệm thu công trình, nghiệm thu phòng cháy chữa cháy và có giấy phép môi trường; chương trình an ninh hàng không cũng phải được phê duyệt. Chỉ sau đó Cục Hàng không mới cấp phép đồng bộ cho ACV, Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam và các doanh nghiệp dịch vụ.Người Quan Sát
Cục Hàng không đang cùng ACV và Tổng công ty Quản lý bay chuẩn bị công bố tin tức hàng không, sẵn sàng cho trường hợp cấp có thẩm quyền quyết định đưa sân bay vào khai thác từ ngày 24/12.Người Quan Sát Nói cách khác, mốc này đang được chuẩn bị về thủ tục, chưa phải ngày đã được cấp phép.
Về phía Chính phủ, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc giao Bộ Xây dựng chủ trì rà soát, đánh giá các phương án và điều kiện cần thiết để đưa sân bay vào vận hành, khai thác trước ngày 31/12. Ông Túc cũng yêu cầu ACV cùng UBND TP Đồng Nai nghiên cứu phương án bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn và chăm lo chỗ ăn, ở cho người lao động trong giai đoạn vừa khai thác, vừa thi công.Dân trí
Điều người cầm cổ phiếu cần đọc từ lịch này
Với cổ đông ACV, lịch nghiệm thu cho thấy hai nhịp tách rời. Sân bay bắt đầu có hoạt động khai thác từ cuối năm, ở quy mô vài chục chuyến mỗi ngày và chỉ ở một phần nhà ga. Phần lớn khối lượng đầu tư còn dở của bốn gói chậm sẽ hoàn tất trong năm 2027, với mốc cuối của nhà ga hàng hóa là 1/5/2027. Cách đọc hợp lý là coi 24/12 như ngày bắt đầu một quá trình chạy dần, chưa phải ngày sân bay vận hành đủ công năng.
Với cổ phiếu các doanh nghiệp xây lắp có phần việc ở gói 7.8 và 11.5, kế hoạch cho thấy phần việc còn lại kéo sang năm sau. Bài này không nhận định giá cổ phiếu ACV hay cổ phiếu nhà thầu nào.
Những mốc cần theo dõi
Mốc gần nhất là ngày 18/11. Theo yêu cầu của Bộ Xây dựng từ ngày 8/11, ACV phối hợp với Cục Hàng không xây dựng phương án vận hành, khai thác giai đoạn 1; Cục Hàng không gửi kết quả rà soát trước ngày 18/11 để Bộ tổ chức cuộc họp kiểm điểm công tác chuẩn bị khai thác trong tháng 11.Dân trí Cuộc họp đó sẽ cho biết phương án khai thác giai đoạn đầu được chốt ra sao. Sau đó, các mốc nghiệm thu ngày 29/11 của khu bay và ngày 15/12 của đường nội cảng là hai phép thử xem lịch của ACV có giữ được hay không.

