Giả sử bạn mua 1.000 cổ phiếu PVS vào chiều thứ Ba 22/12 năm nay. Lần này, bạn phải đợi tới thứ Hai 28/12 mới đặt được lệnh bán, và lúc ấy PVS đã nằm trên một sàn khác, với biên độ giá khác.
Nguyên nhân nằm ở lịch mà Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam (VNX) công bố ngày 30/9. Toàn bộ cổ phiếu niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) sẽ chuyển sang Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HoSE) trong cùng một đợt, không chia theo nhóm.Tuổi Trẻ Bài viết này đi lần lượt từng ngày mà tài khoản của người đang giữ cổ phiếu HNX sẽ trải qua, và tách bạch chỗ nào đã có quy định, chỗ nào còn phải chờ hướng dẫn.
Lịch chuyển sàn mà VNX đã chốt
Bạn có thể hình dung đợt chuyển sàn giống như một cửa hàng dọn sang mặt bằng mới: đóng cửa chỗ cũ, nghỉ vài hôm để chuyển đồ, rồi mở cửa chỗ mới. Theo thông báo của VNX, phiên giao dịch cuối cùng của các cổ phiếu niêm yết tại HNX là thứ Tư 23/12. Hai ngày thứ Năm 24/12 và thứ Sáu 25/12, nhóm cổ phiếu này tạm ngừng giao dịch để chuyển giao. Thứ Hai 28/12 là phiên đầu tiên của các mã này trên HoSE, và từ đó mọi cổ phiếu niêm yết ở Việt Nam giao dịch trên cùng một sở.Người Quan Sát
VNX cũng nói rõ việc tạm ngừng chỉ áp dụng cho cổ phiếu niêm yết trên HNX thuộc diện chuyển giao. Cổ phiếu trên HoSE vẫn giao dịch bình thường trong hai ngày đó, và các thị trường khác do HNX tổ chức như UPCoM, trái phiếu, phái sinh cũng vậy. Đợt chuyển sàn thực hiện theo Thông tư 139/2025/TT-BTC, văn bản đặt hạn chót là 31/12/2026.Thanh Niên
Quy mô của đợt chuyển này không nhỏ. Tính đến phiên 30/9, HNX có 299 mã cổ phiếu niêm yết với tổng vốn hóa gần 463.000 tỷ đồng.Tuổi Trẻ Trong tháng 8, giá trị giao dịch bình quân trên sàn này đạt gần 863 tỷ đồng mỗi phiên.Người Quan Sát
Thứ Tư 23/12: lần khớp lệnh cuối cùng trên sàn Hà Nội
Cộng hai ngày tạm ngừng với thứ Bảy và Chủ nhật, người cầm cổ phiếu HNX sẽ có bốn ngày liền không khớp lệnh được, từ thứ Năm 24/12 tới hết Chủ nhật 27/12. Vì vậy, phiên 23/12 là cơ hội cuối cùng để mua hoặc bán trên sàn cũ.
Điều còn bỏ ngỏ là số phận của những lệnh chưa khớp. Đến nay chưa có văn bản nào của VNX hay HoSE cho biết lệnh còn chờ trên HNX sau phiên 23/12 sẽ bị hủy, được giữ lại hay được chuyển sang hệ thống HoSE. Người dùng lệnh đặt trước nhiều ngày hoặc lệnh điều kiện cần chú ý nhất: các lệnh này do công ty chứng khoán giữ và đẩy vào sàn mỗi sáng, nên mỗi công ty có thể xử lý phần chuyển tiếp theo một cách riêng.
Thứ Năm 24/12 và thứ Sáu 25/12: bảng giá vẫn chạy, mã của bạn đứng yên
Đây là hai ngày có nhiều hệ quả nhất với tài khoản của bạn, bởi chu kỳ thanh toán rơi đúng vào đó.
Cổ phiếu mua về
Giao dịch cổ phiếu ở Việt Nam được thanh toán theo chu kỳ T+2, tức vào ngày làm việc thứ hai sau ngày giao dịch. Đếm theo cách thông thường, cổ phiếu mua phiên 22/12 về tài khoản ngày 24/12, còn cổ phiếu mua phiên 23/12 về ngày 25/12. Cả hai ngày đều là ngày tạm ngừng, nên dù hàng đã về, bạn cũng chỉ bán được sớm nhất từ phiên 28/12, và bán trên HoSE.
Tiền bán
Theo cùng cách đếm, tiền bán phiên 22/12 về ngày 24/12, tiền bán phiên 23/12 về ngày 25/12. Hai ngày này vẫn là ngày làm việc và HoSE vẫn giao dịch, nên về nguyên tắc chu kỳ thanh toán vẫn chạy. Tuy vậy, đến nay chưa có thông báo nào của Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC), VNX hay HoSE cho biết lịch thanh toán của đợt chuyển sàn có giữ nguyên hay không. Các mốc 24/12 và 25/12 ở trên vì thế chỉ là cách đếm T+2 thông thường, chưa phải lịch đã được ấn định.
Quyền cổ tức
Quyền nhận cổ tức hay quyền mua cổ phiếu phát hành thêm dựa trên danh sách người sở hữu mà VSDC lập vào ngày đăng ký cuối cùng. Tạm ngừng giao dịch không làm thay đổi số cổ phiếu trong tài khoản, nên người đang giữ qua khoảng ngừng vẫn có tên trong danh sách nếu ngày chốt quyền rơi vào đây. Người gặp khó là người muốn mua thêm để hưởng quyền: nếu ngày đăng ký cuối cùng rơi vào khoảng 24–28/12, thời gian mua kịp sẽ bị kẹp giữa phiên cuối trên HNX và phiên đầu trên HoSE, và hiện chưa có hướng dẫn riêng cho trường hợp này.
Khoản vay margin
Mỗi công ty chứng khoán tự lập danh mục mã được cho vay margin và tỷ lệ cho vay theo tiêu chí nội bộ. Đến nay chưa công ty nào công bố cách đánh giá lại danh mục khi một mã chuyển từ HNX sang HoSE. Nếu đang vay trên mã HNX, bạn cần biết mã của mình có còn trong danh mục sau 28/12 hay không, tỷ lệ cho vay có đổi không, và tài sản đảm bảo được định giá theo giá nào trong bốn ngày không có giá khớp mới.
Thứ Hai 28/12: phiên đầu tiên trên HoSE
Từ 28/12, các mã chuyển sang sẽ theo quy định giao dịch của HoSE. Trong đó, biên độ dao động giá trong ngày là 7%, hẹp hơn mức 10% đang áp dụng tại HNX.Tuổi Trẻ
Riêng phiên đầu tiên thì còn hai câu hỏi chưa có lời đáp: giá tham chiếu lấy từ đâu, và biên độ phiên đó là 7% như mọi mã trên HoSE hay một mức riêng. VNX và HoSE chưa công bố hai thông tin này. Tiền lệ gần nhất là đợt chuyển sàn theo chiều ngược lại năm 2021. Khi đó, theo công văn ngày 29/3/2021 của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, cổ phiếu chuyển từ HoSE sang HNX lấy giá đóng cửa phiên cuối ở sàn cũ làm giá tham chiếu và áp biên độ ±10%, tức mức thông thường của sàn mới.Vietstock Đó là quy định cho một đợt khác, theo chiều khác, nên chưa thể coi là đáp án cho phiên 28/12.
Điều ít được nhắc tới là bốn ngày không giao dịch không có nghĩa rủi ro cũng đứng yên. Trong khoảng đó, VN-Index vẫn chạy hai phiên, thị trường thế giới vẫn biến động, doanh nghiệp vẫn có thể công bố thông tin. Mọi diễn biến ấy sẽ dồn vào phiên 28/12. Biên độ của phiên này sẽ quyết định giá phản ánh hết thông tin trong một phiên hay phải kéo sang nhiều phiên, nên cách HoSE chốt giá tham chiếu và biên độ có ý nghĩa thực tế với người đang giữ cổ phiếu, chứ không chỉ là chi tiết kỹ thuật.
Bộ chỉ số của sàn Hà Nội cũng đứng trước câu hỏi tương tự. HNX-Index đóng cửa phiên 30/9 ở mức 271,64 điểm. Khi toàn bộ cổ phiếu niêm yết rời HNX, rổ của HNX-Index và HNX30 sẽ không còn thành phần nào trên sàn này, còn VNX chưa cho biết hai chỉ số sẽ được duy trì theo cách khác, định nghĩa lại hay dừng tính.
Những điều không thay đổi
Chuyển sàn chỉ đổi nơi khớp lệnh và luật giao dịch. Số cổ phiếu bạn sở hữu vẫn giữ nguyên, vì quyền sở hữu được ghi nhận tại VSDC chứ không phải tại sở giao dịch. Doanh thu, lợi nhuận, nợ vay của PVS hay SHS ngày 28/12 vẫn là những con số của ngày 23/12. Tài khoản chứng khoán của bạn vẫn mở tại công ty cũ, và vẫn giao dịch được cổ phiếu trên HoSE lẫn UPCoM như hiện nay.
Chuẩn bị gì trước phiên 23/12
Từ nay tới phiên cuối trên HNX còn gần ba tháng. Phần lớn câu hỏi còn mở ở trên sẽ được trả lời trong hướng dẫn chi tiết của VNX, HoSE, VSDC và của từng công ty chứng khoán. Khi hướng dẫn được ban hành, người đang cầm mã HNX nên đối chiếu với công ty chứng khoán của mình những điểm sau:
- Lệnh đặt trước nhiều ngày và lệnh điều kiện trên mã HNX còn hiệu lực sau phiên 23/12 hay tự hủy.
- Tiền bán phiên 22/12 và 23/12 về tài khoản ngày nào, có ứng trước được không.
- Mã đang vay margin có còn trong danh mục cho vay sau 28/12 không, tỷ lệ cho vay có thay đổi không.
- Giá tham chiếu và biên độ phiên 28/12 của mã mình đang giữ là bao nhiêu.
Phiên cuối trên sàn Hà Nội là mốc đã cố định, còn giá tham chiếu và biên độ phiên đầu trên HoSE thì chưa. Khi VNX hoặc HoSE công bố hai thông tin đó, người đang giữ mã HNX sẽ biết rủi ro tích lại trong bốn ngày không giao dịch sẽ được giải tỏa trong một khoảng dao động rộng hay hẹp.