Kết phiên 21/8, VN-Index dừng ở 1.768,12 điểm, tăng 33,88 điểm tương đương 1,95% so với phiên liền trước. Con số đó chỉ hơn đúng 0,06 điểm so với mức đóng cửa 1.768,06 điểm của ngày 7/8. Sau hai tuần với một nhịp giảm sâu rồi một nhịp hồi, chỉ số quay lại đúng nơi nó xuất phát.
Nhưng nhìn vào dữ liệu giao dịch, điều đã đổi không phải VN-Index đứng ở đâu, mà là ai đang cầm cổ phiếu.
Cả tuần chỉ có một phiên thực sự tăng
Tuần 17-21/8, VN-Index tăng tổng cộng 39,04 điểm so với mức đóng cửa 1.729,08 điểm của ngày 14/8. Nhưng gần 87% mức tăng đó dồn vào riêng phiên thứ Sáu.
Bốn phiên đầu tuần gần như bất động, lần lượt đóng cửa ở 1.727,46, 1.732,02, 1.726,69 và 1.734,24 điểm, cộng dồn chỉ nhích thêm 5,16 điểm. Vietstock mô tả giai đoạn này là giằng co quanh ngưỡng 1.730 điểm với thanh khoản thấp, phản ánh tâm lý chờ tín hiệu xác nhận lực cầu.Vietstock
Rồi phiên 21/8 bù lại toàn bộ. Khối lượng khớp lệnh toàn sàn HOSE đạt 777,6 triệu cổ phiếu, với 245 mã tăng so với 68 mã giảm. Giá trị giao dịch toàn thị trường phiên đó lên 16.897 tỷ đồng, cao hơn gấp rưỡi phiên liền trước.
Bên bán là khối ngoại, và họ bán rất đều
Theo tổng kết tuần của Vietstock, nhà đầu tư nước ngoài bán ròng 2,66 nghìn tỷ đồng trên cả hai sàn, trong đó hơn 2,6 nghìn tỷ đồng đến từ sàn HOSE, còn HNX được mua ròng nhẹ 35 tỷ đồng.Vietstock
Áp lực bán không dồn vào một phiên đột biến mà rải đều. Ngay phiên mở màn 17/8, khối ngoại đã bán ròng gần 600 tỷ đồng, và ba phiên giữa tuần tiếp tục ở quy mô tương tự.Thời báo Tài chính Việt Nam
Tính theo mã, VIC bị bán mạnh nhất tuần với 640,0 tỷ đồng, chiếm khoảng một phần sáu tổng lượng bán ròng, xếp sau là VPB (376,8 tỷ đồng), VCB (282,1 tỷ đồng), GMD (261,5 tỷ đồng), STB (240,7 tỷ đồng) và VHM (203,9 tỷ đồng). Danh mục bị bán tập trung vào ngân hàng và bất động sản, đúng hai nhóm chiếm tỷ trọng vốn hóa lớn nhất chỉ số.
Đến phiên cuối tuần, dòng vốn ngoại đảo chiều. CafeF ghi nhận khối ngoại mua ròng 61 tỷ đồng trên toàn thị trường phiên 21/8, gom mạnh nhất SHB với gần 138 tỷ đồng, sau đó là SSI (72 tỷ đồng), MSN (51 tỷ đồng) và PNJ (43 tỷ đồng).CafeF
Đây là chỗ dễ đọc nhầm nhất. Một phiên mua ròng 61 tỷ đồng chỉ bằng khoảng 2,3% lượng bán ròng của cả tuần. Nếu giữ nhịp này, khối ngoại cần hơn bốn mươi phiên mới trả lại đúng số cổ phiếu đã bán trong năm phiên vừa qua. Một phiên đảo chiều chưa phải một xu hướng.
Tự doanh mua thật, nhưng không đủ gánh cả thị trường
Khối tự doanh công ty chứng khoán mua ròng 646,9 tỷ đồng trên HOSE trong tuần, cộng thêm 15,4 tỷ đồng trên HNX. CafeF cũng ghi nhận nhóm này tiếp đà mua ròng hàng trăm tỷ đồng trong phiên cuối tuần.CafeF
Diễn biến theo phiên không đều: mua ròng 234,5 tỷ đồng ngày 17/8, bán ròng 429,6 tỷ đồng ngày 18/8, rồi mua trở lại 91,1 tỷ, 589,0 tỷ và 161,9 tỷ đồng ở ba phiên còn lại. Phiên mua mạnh nhất tuần là 20/8, không phải phiên chỉ số tăng vọt.
Phép trừ ở đây quan trọng hơn con số tuyệt đối. Khối ngoại rút hơn 2.600 tỷ đồng khỏi HOSE, tự doanh chỉ bù lại 646,9 tỷ đồng, tức khoảng một phần tư. Gần 2.000 tỷ đồng còn lại buộc phải có người khác đỡ, và bên đỡ đó là nhà đầu tư trong nước, gồm cá nhân lẫn tổ chức nội địa. Dữ liệu công bố hằng ngày không tách riêng từng nhóm nên không có con số chính xác cho riêng cá nhân, nhưng phần lớn lượng cổ phiếu khối ngoại bán ra tuần qua rõ ràng đã sang tay nhà đầu tư trong nước.
Nếu chỉ nhìn tự doanh, bức tranh sẽ bị phóng đại: đây là bên mua có tổ chức và dễ theo dõi nhất, nhưng không phải bên mua lớn nhất.
Hai nhóm tổ chức đứng đối diện nhau trên cùng vài mã
Điểm đáng chú ý là tự doanh mua đúng những mã khối ngoại đang bán.
Nhóm ngân hàng là ví dụ rõ nhất. Tự doanh mua ròng VPB (77,0 tỷ đồng), ACB (65,7 tỷ đồng), LPB (61,2 tỷ đồng), HDB (60,4 tỷ đồng), MBB (49,8 tỷ đồng) và STB (30,0 tỷ đồng), tổng hơn 344 tỷ đồng. Cùng tuần đó, khối ngoại bán ròng chính VPB (376,8 tỷ đồng), STB (240,7 tỷ đồng) và ACB (188,4 tỷ đồng). Trên ba mã này, hai nhóm tổ chức đứng ở hai đầu lệnh.
Mã được tự doanh mua mạnh nhất tuần là FPT với 115,5 tỷ đồng, và đây lại là mã khối ngoại cũng mua ròng 83,3 tỷ đồng. Hai nhóm đồng thuận ở nhóm công nghệ, đối đầu ở nhóm ngân hàng.
TCB đi ngược cả hai. Tự doanh bán ròng TCB 67,7 tỷ đồng, mức bán mạnh nhất trong danh mục của nhóm này, trong khi khối ngoại mua ròng 92,0 tỷ đồng. Một mã ngân hàng bị bên nội bán và bên ngoại gom, ngược hẳn xu hướng chung của ngành trong tuần.
Vì sao phiên 21/8 bật mạnh: không chỉ một lời giải
Gán toàn bộ cú tăng 33,88 điểm cho lực mua tự doanh sẽ là kết luận vội. Riêng phiên đó, tự doanh mua ròng 161,9 tỷ đồng, trong khi giá trị khớp lệnh trên HOSE đạt gần 15.500 tỷ đồng.CafeF Một phần trăm giá trị giao dịch không đủ để tạo ra mức tăng lan rộng 245 mã.
Có ít nhất ba lời giải cùng có mặt. Thứ nhất là kỳ vọng FTSE. Ngày 21/8 chính là mốc FTSE Russell công bố kết quả rà soát bán niên, điều mà thị trường đã hướng tới từ đầu tuần.Thời báo Tài chính Việt Nam Kết quả sau đó xác nhận 27 cổ phiếu Việt Nam vào rổ FTSE All-Cap và việc nâng hạng có hiệu lực từ 21/9.Dân Trí
Thứ hai là yếu tố kỹ thuật. Chỉ số đã giằng co dưới vùng 1.730 điểm suốt bốn phiên sau nhịp giảm mạnh hai phiên 13/8 và 14/8, khi VN-Index mất lần lượt 27,55 điểm và 36,55 điểm. Một nhịp bật lại sau giai đoạn nén là kịch bản thường gặp.
Thứ ba là dòng tiền tổ chức trong nước: tự doanh mua ròng, khối ngoại ngừng bán, cả hai cùng bớt tạo áp lực lên bảng điện trong một phiên vốn đã có tâm lý tốt.
Dữ liệu nghiêng nhiều nhất về lời giải thứ nhất, vì chính mốc thời gian đã được thị trường chờ từ trước và phiên tăng rơi đúng vào ngày công bố. Hai yếu tố còn lại khuếch đại biên độ chứ khó là động lực chính.
Nền thanh khoản vẫn mỏng, đây mới là điều cần theo dõi
Phiên 21/8 sôi động, nhưng cả tuần thì không. Tổng giá trị giao dịch toàn thị trường tuần 17-21/8 đạt 62.070 tỷ đồng, bình quân 12.414 tỷ đồng mỗi phiên. Đây là mức thấp nhất trong sáu tuần gần nhất.
So sánh với bốn tuần liền trước cho thấy khoảng cách rõ: tuần 20-24/7 đạt 88.463 tỷ đồng, tuần 27-31/7 đạt 75.353 tỷ đồng, tuần 3-7/8 đạt 78.917 tỷ đồng và tuần 10-14/8 đạt 78.864 tỷ đồng. Tuần vừa rồi thấp hơn tuần liền trước 21,3%.
Một chỉ số hồi phục trên nền thanh khoản co lại là tín hiệu chưa hoàn chỉnh: áp lực bán đã giảm, nhưng chưa cho thấy dòng tiền mới bước vào. Chỉ khi giá trị giao dịch giữ được mức của phiên 21/8 qua nhiều phiên liên tiếp, mức 1.768 điểm mới có nền để đứng.
Ba tín hiệu đáng theo dõi trong tuần 24-28/8
Đầu tiên là khối ngoại. Câu hỏi không phải họ có mua ròng một phiên nữa hay không, mà là chuỗi bán ròng đã dừng hẳn chưa. Một tuần mà tổng giao dịch ròng của khối ngoại về gần mức cân bằng sẽ có ý nghĩa hơn nhiều so với một phiên mua ròng 61 tỷ đồng.
Tiếp theo là thanh khoản. Bình quân 12.414 tỷ đồng mỗi phiên là nền thấp. Nếu tuần tới bình quân quay lại vùng 15.000-16.000 tỷ đồng như bốn tuần trước đó, nhịp hồi có thêm cơ sở.
Cuối cùng là lịch dòng vốn nâng hạng. FTSE Russell chia việc đưa cổ phiếu Việt Nam vào các chỉ số toàn cầu thành nhiều đợt, bắt đầu từ tháng 9 năm nay và hoàn tất vào tháng 9/2027.Dân Trí Dòng vốn thụ động sẽ đến theo từng nhịp chứ không đổ vào một lần, nên kỳ vọng về một cú nhảy vốn hóa tức thời là không phù hợp với cách phân bổ này.
Với bối cảnh thanh khoản nền còn thấp và khối ngoại chưa xác nhận đảo chiều, tỷ trọng tiền mặt cao hơn bình thường vẫn là mức phòng thủ hợp lý cho danh mục cổ phiếu, ưu tiên nhóm được cả dòng tiền nội và ngoại cùng mua ròng thay vì nhóm đang chịu áp lực bán một chiều. Mức 1.768 điểm không phải kháng cự do thị trường tự đặt ra, nó chỉ là con số thị trường đã đi qua hai tuần trước và vừa quay lại. Ba tín hiệu trên sẽ trả lời câu hỏi lần này có dòng tiền đứng phía sau hay không.