Hai phiên giảm mạnh đầu tháng 6 cho thấy một điều dễ bị bỏ qua: cùng là vàng, nhưng cách lỗ của người giữ vàng miếng SJC, vàng nhẫn và người chỉ nhìn giá vàng thế giới không giống nhau. Thực tế, nhịp điều chỉnh ngày 5-6/6 đang tách thị trường thành ba lớp rủi ro khác nhau.
Vàng từ lâu được xem là nơi cất giữ tiền an toàn. Nhưng "an toàn" không có nghĩa là mọi sản phẩm gắn với vàng đều phản ứng giống nhau trước cùng một cú sốc. Với SJC, nhà đầu tư đang chịu hai lớp biến động: giá vàng quốc tế đi xuống và phần chênh trong nước co lại.
Cú giảm đầu tiên đến từ thị trường Mỹ
Nói đơn giản, đợt giảm của vàng thế giới tuần này bắt đầu từ dữ liệu việc làm Mỹ. Theo Thanh Niên, số việc làm phi nông nghiệp của Mỹ trong tháng 5 tăng 172.000, cao hơn mức 85.000 theo khảo sát Reuters, trong khi tỷ lệ thất nghiệp giữ ở 4,3%.Thanh Niên
Với người mới, mối liên hệ giữa việc làm Mỹ và giá vàng có thể nghe khá xa. Nhưng cơ chế của nó lại rất trực diện. Khi thị trường lao động còn khỏe, Fed có ít áp lực phải hạ lãi suất sớm. Kỳ vọng lãi suất duy trì cao khiến lợi suất trái phiếu Mỹ đi lên và vàng trở nên kém hấp dẫn hơn vì kim loại này không tạo ra lãi suất.
Reuters, dẫn lại qua Kitco, ghi nhận giá vàng giao ngay giảm 2,4% trong phiên 5/6 xuống còn 4.365,93 USD/oz vào buổi sáng theo giờ New York.Kitco Dữ liệu nội bộ của Investify cũng cho thấy vàng thế giới đóng ngày 5/6 ở 4.417,10 USD/oz, thấp hơn 1,29% so với ngày trước đó. Sáng 6/6, Người Lao Động cho biết giá vàng thế giới chốt tuần quanh 4.330 USD/oz, giảm 146 USD/oz; cùng lúc, lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm có lúc lên 4,55% và chỉ số USD Index quanh mốc 100 điểm.Người Lao Động
Điều quan trọng ở đây không nằm ở một con số riêng lẻ. Chuỗi phản ứng đã khá rõ: dữ liệu việc làm mạnh hơn kỳ vọng làm thị trường bớt tin vào khả năng Fed nới lỏng sớm, từ đó kéo lợi suất đi lên và gây áp lực trực tiếp lên vàng.
Với SJC, giá thế giới mới chỉ là một nửa câu chuyện
Nếu dừng ở thị trường Mỹ, nhà đầu tư sẽ bỏ lỡ phần quan trọng hơn với người nắm SJC: giá vàng miếng trong nước thường không bám sát hoàn toàn với giá vàng thế giới quy đổi. Phần chênh này là lớp định giá riêng của thị trường nội địa, gắn với thương hiệu, nguồn cung và cách vận hành thị trường vàng miếng. Khi phần chênh co lại, người giữ SJC không chỉ lỗ theo giá thế giới mà còn lỗ thêm vì "phần cao hơn" của SJC đang bị nén xuống.
Nhìn vào con số, ngày 4/6 giá vàng thế giới trong dữ liệu nội bộ ở mức 4.474,89 USD/oz. Với tỷ giá USD/VND 26.335,5, mức quy đổi tương đương khoảng 142,08 triệu đồng/lượng, trong khi giá bán SJC cùng ngày là 156 triệu đồng/lượng. Khoảng chênh khi đó vào khoảng 13,92 triệu đồng/lượng.
Sang ngày 5/6, giá vàng thế giới giảm về 4.417,10 USD/oz, tỷ giá USD/VND lên 26.340 và mức quy đổi còn khoảng 140,27 triệu đồng/lượng. Cùng lúc, giá bán SJC lùi về 153,2 triệu đồng/lượng, đưa phần chênh xuống khoảng 12,93 triệu đồng/lượng. Đến sáng 6/6, giá bán SJC tiếp tục giảm còn 150,2 triệu đồng/lượng, trong khi Người Lao Động cho biết giá vàng thế giới quy đổi quanh 137,8 triệu đồng/lượng, tức phần chênh còn khoảng 12,4 triệu đồng/lượng.Người Lao Động
Nói cách khác, rủi ro của SJC tuần này là rủi ro hai lớp. Lớp thứ nhất đến từ vàng thế giới giảm sau cú sốc việc làm Mỹ. Lớp thứ hai đến từ việc thị trường trong nước không còn giữ nguyên mức định giá cao như trước. Nếu chỉ nhìn giá quốc tế, nhà đầu tư sẽ đánh giá thiếu phần tổn thất thực tế.
Vàng nhẫn vẫn giảm, nhưng cấu trúc rủi ro khác
Đây là chỗ nhà đầu tư mới rất dễ suy luận nhầm. Thấy SJC và vàng nhẫn cùng đi xuống, nhiều người sẽ kết luận hai sản phẩm này "giống nhau, chỉ khác thương hiệu". Thực tế, vàng nhẫn cũng chịu tác động từ giá vàng thế giới, nhưng mức định giá riêng thường khác với vàng miếng SJC nên nhịp giảm không hoàn toàn trùng nhau.
Ngày 5/6, dữ liệu nội bộ cho thấy giá bán nhẫn vàng SJC ở mức 151,5 triệu đồng/lượng, thấp hơn giá bán vàng miếng SJC 1,7 triệu đồng/lượng. Sáng 6/6, Người Lao Động ghi nhận vàng nhẫn và vàng trang sức 99,99% quanh 146 triệu đồng/lượng mua vào và 150 triệu đồng/lượng bán ra.Người Lao Động Điều đó cho thấy vàng nhẫn vẫn giảm mạnh, nhưng không nhất thiết chịu cùng một tốc độ co chênh như vàng miếng SJC.
Điều này không có nghĩa vàng nhẫn "an toàn hơn" SJC theo nghĩa tuyệt đối. Nó chỉ có nghĩa là người giữ vàng nhẫn đang đối mặt với một cấu trúc giá khác. Bạn vẫn chịu rủi ro từ giá vàng thế giới và chênh lệch mua bán, nhưng không nhất thiết gánh cùng một lớp premium nội địa như người giữ vàng miếng.
Chênh lệch mua và bán là chi phí mà F0 hay quên nhất
Một rủi ro khác dễ bị bỏ quên là chênh lệch giữa giá mua vào và giá bán ra. Thanh Niên cho biết sáng 6/6 giá mua vào vàng SJC là 146,2 triệu đồng/lượng, còn giá bán ra là 150,2 triệu đồng/lượng, tức chênh tới 4 triệu đồng/lượng.Thanh Niên
Bạn có thể hiểu đơn giản thế này: nếu mua xong rồi bán lại ngay trong cùng mặt bằng giá, nhà đầu tư đã âm một khoản đáng kể mà chưa cần giá vàng giảm thêm. Đây không phải là rủi ro dự báo, mà là chi phí hiện hữu ngay khi vào lệnh.
Vì vậy, đọc đúng một nhịp giảm của vàng không chỉ là nhìn biểu đồ giá đi xuống. Nhà đầu tư cần tách ít nhất ba lớp: giá thế giới đang phản ứng với lợi suất ra sao, phần chênh nội địa của SJC đang co nhanh hay chậm, và chênh lệch mua bán tại thời điểm giao dịch lớn đến đâu.
Tuần tới nên nhìn tín hiệu nào
Với vàng thế giới, biến số đầu tiên vẫn là lợi suất trái phiếu Mỹ và sức mạnh của đồng USD. Nếu các dữ liệu kinh tế tiếp theo tiếp tục đủ mạnh để giữ kỳ vọng lãi suất ở mức cao, vàng còn áp lực điều chỉnh. Ngược lại, nếu lợi suất hạ nhiệt, vàng có thể tìm lại một phần lực đỡ ngắn hạn.
Với SJC, câu hỏi quan trọng hơn là phần chênh so với giá quy đổi còn co tiếp hay đã tạm ổn định. Nếu giá vàng thế giới chỉ đi ngang mà SJC vẫn giảm, đó thường là tín hiệu cho thấy lớp premium nội địa đang tiếp tục bị ép xuống.
Với vàng nhẫn, điều cần nhìn là mặt bằng giá bán so với SJC và chênh lệch mua bán ở từng thương hiệu. Đây không phải bản sao của giá vàng quốc tế, nhưng cũng không mang cùng lớp rủi ro như SJC.
Kết luận của bài này khá rõ: cùng là vàng, nhưng không nên đọc cùng một tín hiệu theo cùng một cách. Với SJC, rủi ro hiện tại là rủi ro hai lớp và lớp chênh trong nước đang là phần nhà đầu tư dễ đánh giá thiếu nhất. Yếu tố đáng theo dõi trong một đến hai tuần tới là liệu lợi suất Mỹ có hạ nhiệt hay không, và khoảng cách giữa SJC với giá vàng quy đổi có dừng co lại hay chưa.