Bức tranh lớn cho thấy một nghịch lý thú vị: giữa lúc thế giới chao đảo vì căng thẳng địa chính trị và giá dầu leo thang, dòng vốn FDI vào Việt Nam không những không suy giảm mà còn lập kỷ lục mới. Tổng vốn FDI đăng ký trong quý 1/2026 đạt 15,2 tỷ USD, tăng 42,9% so với cùng kỳ năm trước.VnEconomy Vốn thực hiện ước đạt 5,41 tỷ USD, tăng 9,1% và lập đỉnh cao nhất quý 1 trong vòng 5 năm.Fili
Dòng tiền đang dịch chuyển, và Việt Nam rõ ràng là bến đỗ được ưu tiên.
Thế giới bất ổn, Việt Nam vẫn hút vốn
Quý 1/2026 khép lại trong bối cảnh hàng loạt cú sốc. Eo biển Hormuz bị phong tỏa đẩy giá dầu Brent lên 97,48 USD/thùng, căng thẳng Mỹ-Iran kéo thị trường tài chính toàn cầu vào vòng xoáy bất ổn. Nhiều dự báo cho rằng dòng vốn sẽ tháo chạy khỏi các thị trường mới nổi, nhưng thực tế diễn ra ngược lại hoàn toàn.
Ba yếu tố cốt lõi giúp Việt Nam duy trì sức hút. Thứ nhất, xu hướng China+1 gia tốc khi chiến tranh thương mại Mỹ-Trung buộc các tập đoàn đa quốc gia đa dạng hóa chuỗi cung ứng. Thứ hai, FTSE Russell đã xác nhận nâng hạng Việt Nam lên thị trường mới nổi từ tháng 9/2026, thu hút dòng vốn tổ chức nhìn xa hơn biến động ngắn hạn. Thứ ba, Việt Nam duy trì lãi suất ổn định, tỷ giá được kiểm soát, và liên tục cải thiện môi trường kinh doanh với hàng loạt nghị quyết mới về đặc khu kinh tế và ưu đãi công nghệ cao.
Hai siêu dự án tỷ USD thay đổi cục diện
Bước ngoặt thực sự đến trong tháng 3/2026, khi tổng vốn đăng ký đạt 9,17 tỷ USD, tăng hơn hai lần so với cùng kỳ.VnEconomy Động lực chính đến từ hai dự án quy mô tỷ USD.
Samsung Vietnam Semiconductor tại Thái Nguyên đăng ký tổng vốn trên 4 tỷ USD, tập trung vào đóng gói và kiểm thử vật liệu, thiết bị bán dẫn.Nhà Đầu Tư Dự án được đăng ký qua Samsung Semiconductor Asia Holdings (Singapore), đây là lý do Singapore vươn lên chiếm vị trí nhà đầu tư số 1 trong quý.
Trung tâm dữ liệu AI của AIC và Kinh Bắc tại TP.HCM với tổng vốn khoảng 2,1 tỷ USD, dự kiến khởi công ngày 30/4/2026, công suất ban đầu 50 MW tương đương 28.000 GPU.VnEconomy Riêng hai dự án này đã chiếm hơn 6 tỷ USD, tương đương gần 40% tổng vốn đăng ký cả quý.
Lần cuối cùng Việt Nam ghi nhận hai dự án tỷ USD trong cùng một quý là giai đoạn 2022-2023, khi LG và Samsung liên tục mở rộng tại Hải Phòng và Bắc Ninh. Điểm khác biệt lần này: dòng vốn tập trung vào bán dẫn và trung tâm dữ liệu AI, những lĩnh vực công nghệ cao mà Việt Nam đang ưu tiên thu hút, thay vì gia công lắp ráp giá trị thấp như trước.
Cơ cấu dòng vốn: Singapore và Hàn Quốc thống trị
Trong 52 quốc gia và vùng lãnh thổ có dự án đầu tư mới, Singapore dẫn đầu với 5,32 tỷ USD, chiếm 52% tổng vốn đăng ký cấp mới. Hàn Quốc đứng thứ hai với 3,68 tỷ USD, chiếm 35,9%.VnEconomy Tuy nhiên, nếu tính theo nguồn gốc thực tế (Samsung đăng ký qua Singapore), Hàn Quốc mới là nhà đầu tư lớn nhất.
Về cơ cấu ngành, công nghiệp chế biến chế tạo tiếp tục dẫn đầu với 7,07 tỷ USD, chiếm 69% tổng vốn đăng ký cấp mới. Sản xuất, phân phối điện, khí, nước đạt 2,28 tỷ USD, chiếm 22,3%.VnEconomy Đáng chú ý, vốn góp vốn mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài đạt 2,66 tỷ USD, gấp 2,3 lần so với cùng kỳ, cho thấy hoạt động M&A cũng sôi động trở lại.
Ngoài hai siêu dự án, dòng vốn FDI cũng lan tỏa ở cấp trung bình. Dự án POSCO Future M tại KCN Sông Công 2 (Thái Nguyên) đầu tư hơn 400 triệu USD để sản xuất vật liệu pin, là minh chứng cho xu hướng China+1 trong chuỗi cung ứng xe điện.Báo Đầu Tư Tại Bắc Ninh, nhà máy Seojin Việt Nam (Hàn Quốc) điều chỉnh tăng vốn 453,8 triệu USD, nâng tổng vốn lên 760 triệu USD.Tạp chí KTTC
Nhóm cổ phiếu hưởng lợi trực tiếp
Dòng FDI chảy mạnh vào sản xuất kéo theo chuỗi hưởng lợi rõ ràng trên sàn chứng khoán. Nhóm khu công nghiệp (KCN) là người hưởng lợi đầu tiên khi nhu cầu thuê đất, xây nhà xưởng tăng mạnh.
IDC (IDICO) dẫn đầu nhóm với mức tăng 36,94% trong Q1/2026, giá hiện tại 48.400 đồng, vốn hóa 18.400 tỷ đồng. Quỹ đất KCN lớn tại miền Nam là lợi thế cốt lõi. SIP (Sài Gòn VRG) tăng 17,69% nhờ hệ sinh thái KCN đồng bộ tại Bình Dương. KBC (Kinh Bắc) dù giảm 8,07% trong Q1 do biến động ngắn hạn, nhưng là đối tác trực tiếp trong dự án trung tâm dữ liệu AIC 2,1 tỷ USD và giá đã phục hồi lên 33.950 đồng phiên 10/4.
Nhóm logistics và cảng biển hưởng lợi gián tiếp khi FDI vào sản xuất kéo theo nhu cầu xuất khẩu. GMD (Gemadept) tăng 31,19% trong Q1/2026, thanh khoản cải thiện mạnh, giá hiện tại 72.600 đồng. VSC (Container Việt Nam) tăng 20,92%, giá 25.000 đồng. Nhóm xây dựng phân hóa rõ rệt: CTD (Coteccons) tăng 14,48% nhờ backlog hạ tầng KCN, trong khi HBC và BMP giảm sâu do áp lực chi phí đầu vào.
Rủi ro cần lưu ý
Dù bức tranh FDI sáng, nhà đầu tư cần tỉnh táo trước một số rủi ro. Rủi ro tập trung là mối lo lớn nhất: hai dự án Samsung Semiconductor và AIC-Kinh Bắc chiếm gần 40% tổng vốn đăng ký. Nếu loại trừ hai dự án này, mức tăng trưởng FDI sẽ khiêm tốn hơn nhiều.
Vốn đăng ký điều chỉnh giảm 55,1% so với cùng kỳ, cho thấy các doanh nghiệp FDI hiện hữu thận trọng hơn trong việc mở rộng.VnEconomy Giá dầu Brent ở mức 97,48 USD/thùng cũng gây áp lực lên chi phí vận chuyển và sản xuất cho toàn bộ chuỗi cung ứng.
Triển vọng dòng tiền
VN-Index phiên 10/4 đạt 1.750 điểm, tăng 13,32 điểm (+0,77%) với khối ngoại quay lại mua ròng. Dòng tiền đang ưu tiên nhóm hưởng lợi từ FDI và câu chuyện FTSE nâng hạng.
Với vốn thực hiện lập đỉnh 5 năm và hàng loạt dự án tỷ USD đang triển khai, bức tranh lớn cho thấy Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển đổi chất lượng FDI. Không còn chỉ là điểm đến cho gia công giá rẻ, Việt Nam đang thu hút dòng vốn vào bán dẫn, trung tâm dữ liệu AI và vật liệu công nghệ cao. Nhóm KCN, logistics và xây dựng hạ tầng có nền tảng tăng trưởng vững chắc trong các quý tiếp theo, nhưng nhà đầu tư cần chọn lọc kỹ và theo dõi sát tiến độ giải ngân thực tế thay vì chỉ nhìn vào con số đăng ký.
Thanh Hà, Investify
