Theo lộ trình tái cơ cấu hệ thống ngân hàng giai đoạn 2021-2025, Ngân hàng Nhà nước đã đặt mục tiêu nâng cao năng lực tài chính cho nhóm ngân hàng thương mại có tầm quan trọng hệ thống. Năm 2026 đánh dấu bước ngoặt khi bốn ngân hàng lớn nhất đồng loạt công bố kế hoạch tăng vốn kỷ lục, với Vietcombank dẫn đầu bằng hai nước đi chiến lược: phát hành hơn 1 tỷ cổ phiếu thưởng và thành lập ngân hàng con tại Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam.
Hơn 1 tỷ cổ phiếu thưởng: bước đệm cho tham vọng lớn
Vietcombank (VCB) vừa công bố tài liệu Đại hội đồng cổ đông thường niên 2026, dự kiến tổ chức ngày 24/4 tại Ecopark, Hưng Yên. Nội dung quan trọng nhất: ngân hàng trình kế hoạch phát hành tối đa hơn 1,068 tỷ cổ phiếu thưởng cho cổ đông hiện hữu, nguồn từ Quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ tích lũy đến cuối năm 2023. Tổng giá trị phát hành theo mệnh giá đạt khoảng 10.687 tỷ đồng, nâng vốn điều lệ VCB từ 83.557 tỷ lên khoảng 94.243 tỷ đồng.CafeF
Với số cổ phiếu đang lưu hành khoảng 8,356 tỷ đơn vị, tỷ lệ phát hành tương ứng khoảng 12,78%. Nói cách khác, cứ 100 cổ phiếu VCB, cổ đông sẽ được nhận thêm gần 13 cổ phiếu mới. Tuy nhiên, nhà đầu tư cần lưu ý rằng cổ phiếu thưởng không tạo ra giá trị gia tăng ngay lập tức: vốn chủ sở hữu không thay đổi, chỉ có sự chuyển đổi nội bộ từ quỹ dự trữ sang vốn điều lệ. Giá tham chiếu sẽ điều chỉnh giảm tương ứng sau ngày chốt quyền.
Lợi ích thực sự của đợt phát hành này nằm ở tầm chiến lược dài hạn. Nền tảng vốn lớn hơn cho phép VCB mở rộng tín dụng mạnh mẽ hơn, đáp ứng tỷ lệ an toàn vốn (CAR) theo chuẩn Basel III, đồng thời tạo dư địa cho các hoạt động kinh doanh mới. Trong bối cảnh kinh tế Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng GDP 8% năm 2026, ngân hàng có vốn mạnh sẽ là đơn vị dẫn dắt tín dụng cho cả hệ thống.
Ngân hàng con tại VIFC: cửa ngõ vào tài chính xanh
Nội dung đáng chú ý thứ hai tại ĐHCĐ là đề xuất thành lập ngân hàng thương mại con 100% vốn trong nước, hoạt động tại Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam (VIFC) với vốn điều lệ dự kiến 3.000 tỷ đồng.VietnamFinance
Đây không đơn thuần là mở thêm một chi nhánh. VIFC đang được xây dựng với cơ chế sandbox cho phép thử nghiệm có kiểm soát các sản phẩm tài chính mới mà hệ thống ngân hàng truyền thống chưa thể triển khai. Ngân hàng con của VCB tại đây sẽ tập trung vào ba mảng chiến lược: tài chính xanh và ESG (huy động vốn quốc tế cho dự án bền vững, phát hành trái phiếu xanh); giao dịch tín chỉ carbon trên sàn dự kiến vận hành giai đoạn 2026-2030 tại VIFCVIFC; và thử nghiệm tài sản kỹ thuật số bao gồm token hóa tài sản, thanh toán xuyên biên giới bằng blockchain trong khuôn khổ sandbox.
VCB hiện đã sở hữu hai pháp nhân ngân hàng con: VCBNeo và ngân hàng con tại Lào. Ngân hàng tại VIFC sẽ là pháp nhân thứ ba với định hướng “digital-first” và “green-first”. Không chỉ VCB, hàng loạt ngân hàng khác cũng đang rục rịch lập ngân hàng con tại VIFC, cho thấy cuộc cạnh tranh giành vị thế trong hệ sinh thái tài chính mới đã chính thức bắt đầu.Dân trí
Cuộc đua vốn 100.000 tỷ: bốn ngân hàng, một mục tiêu
Vietcombank không phải ngân hàng duy nhất đang chạy nước rút. Ít nhất bốn ngân hàng lớn đang nhắm mốc 100.000 tỷ đồng vốn điều lệ trong năm 2026.VietnamPlus
VPBank đang tự tin tuyên bố sẽ là ngân hàng đầu tiên vượt mốc lịch sử này thông qua phương án cổ tức cổ phiếu 26,04%, nâng vốn từ 79.339 tỷ lên hơn 100.000 tỷ đồng.VietnamPlus MB không kém cạnh với kế hoạch kết hợp cổ tức và phát hành thêm, nhắm mốc 103.000 tỷ. VietinBank thậm chí đặt mục tiêu táo bạo nhất: vượt 105.000 tỷ nhờ giữ lại toàn bộ lợi nhuận năm 2023-2024.Thời báo Tài chính
Riêng VCB, mốc 94.243 tỷ mới chỉ là bước đầu vì chưa tính kế hoạch phát hành riêng lẻ bổ sung. Nếu tính cả phần này, VCB hoàn toàn có khả năng tiệm cận hoặc vượt ngưỡng 100.000 tỷ trong năm nay.
Tại sao mốc 100.000 tỷ quan trọng với nhà đầu tư
Cuộc đua tăng vốn không chỉ là câu chuyện về con số trên bảng cân đối kế toán. Vốn điều lệ lớn mang lại ba lợi thế chiến lược cho ngân hàng.
Thứ nhất, đáp ứng yêu cầu Basel III. Hệ số an toàn vốn (CAR) bao gồm vốn cốt lõi cấp 1, bộ đệm bảo toàn vốn (CCB) và bộ đệm chống chu kỳ (CCyB). Đối với nhóm ngân hàng có tầm quan trọng hệ thống (D-SIBs) như VCB, yêu cầu này càng khắt khe hơn; vốn lớn là điều kiện tiên quyết để duy trì tuân thủ.
Thứ hai, mở rộng dư địa tín dụng. Giới hạn cấp tín dụng được tính dựa trên vốn tự có, nghĩa là vốn lớn hơn đồng nghĩa với khả năng tăng trưởng tín dụng rộng hơn. Trong bối cảnh nền kinh tế đặt mục tiêu tăng trưởng GDP 8%, ngân hàng cần có đủ “đạn” để tài trợ cho các dự án hạ tầng, sản xuất và bất động sản.
Thứ ba, hỗ trợ nâng hạng thị trường. Sức mạnh vốn của hệ thống ngân hàng là một trong những tiêu chí FTSE Russell đánh giá khi xem xét nâng hạng Việt Nam từ Frontier lên Emerging Market. Ngân hàng vốn lớn cải thiện khả năng hấp thụ dòng vốn ngoại và ổn định thanh khoản, tạo nền tảng cho dòng tiền quốc tế chảy vào mạnh mẽ hơn nếu Việt Nam được nâng hạng.
Diễn biến giá VCB và điểm cần theo dõi
Cổ phiếu VCB hiện giao dịch quanh 58.000 đồng (phiên 3/4), vốn hóa khoảng 484.600 tỷ đồng, lớn nhất ngành ngân hàng. Trong 30 ngày qua, cổ phiếu đã giảm hơn 12% theo xu hướng chung của thị trường.
Sau khi phát hành cổ phiếu thưởng, giá tham chiếu sẽ điều chỉnh giảm theo tỷ lệ pha loãng nhưng tổng giá trị danh mục không thay đổi. Nhà đầu tư cần theo dõi ba yếu tố quan trọng trong thời gian tới. Một là thời điểm chốt quyền nhận cổ phiếu thưởng do HĐQT quyết định sau ĐHCĐ ngày 24/4. Hai là tiến độ thành lập ngân hàng con tại VIFC, phụ thuộc vào khung pháp lý sandbox vẫn đang được hoàn thiện. Ba là cuộc đua ai vượt mốc 100.000 tỷ trước sẽ định hình lại bản đồ ngân hàng Việt Nam trong thập kỷ tới, và nhà đầu tư nên theo dõi kết quả ĐHCĐ của cả bốn ngân hàng trong tháng 4 này.
