Ngày 10/11/2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng thay mặt Chính phủ ký Nghị quyết số 46/2026/NQ-CP, cho phép Tổng công ty Hàng hải Việt Nam - CTCP (VIMC, mã MVN trên UPCoM) chia cổ tức bằng cổ phiếu từ lợi nhuận sau thuế chưa phân phối của năm tài chính 2024, sau khi trích lập các quỹ. Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 25/12/2026.VietnamPlus
Bối cảnh kinh doanh khá thuận. Năm 2024, VIMC ghi nhận lợi nhuận sau thuế hợp nhất 2.630 tỷ đồng, tăng 54,5% so với 1.702 tỷ đồng của năm 2023, và xóa được lỗ lũy kế. Chín tháng đầu năm 2026, lợi nhuận sau thuế hợp nhất tiếp tục tăng 55,7%, lên 2.977 tỷ đồng.Người Quan Sát Vậy vì sao một khoản cổ tức bằng cổ phiếu lại cần đến nghị quyết của Chính phủ, chứ không dừng ở đại hội cổ đông như phần lớn doanh nghiệp niêm yết? Câu trả lời nằm ở hồ sơ Bộ Tài chính trình lên và ở cơ cấu khoản lãi giữ lại.
Khoản lãi giữ lại và điều kiện chia
Khoản đem ra chia được tính trên báo cáo riêng của VIMC, chưa gộp các công ty con. Tại đại hội cổ đông thường niên năm 2025, cổ đông đã thông qua việc giữ lại gần 1.294 tỷ đồng lợi nhuận năm 2024 sau trích quỹ, chưa chia cổ tức.Người Quan Sát Tài liệu đại hội năm 2026 tách khoản này làm hai: hơn 403 tỷ đồng vào quỹ đầu tư phát triển, còn khoảng 890 tỷ đồng để "thực hiện theo chỉ đạo của cấp có thẩm quyền".VietTimes Theo tờ trình của Bộ Tài chính, con số chính xác là hơn 890,39 tỷ đồng, bằng 65,78% lợi nhuận sau thuế cả năm.Người Quan Sát
Hồ sơ dự thảo nghị quyết, được Báo Đầu tư thuật lại hồi tháng 7/2026, giải thích vướng mắc. Theo quy định hiện hành khi đó, VIMC không thuộc trường hợp được bổ sung vốn nhà nước để làm dự án quan trọng quốc gia, nên toàn bộ lợi nhuận còn lại của năm 2024 sau trích quỹ phải chia bằng tiền, và doanh nghiệp cũng không thuộc đối tượng được chia bằng cổ phiếu. Bộ Tài chính vì thế đề xuất Chính phủ ban hành một nghị quyết riêng.Báo Đầu tư
Cũng theo hồ sơ này, hơn 873 tỷ đồng trong số hơn 890 tỷ đồng ấy là lợi nhuận phát sinh từ đánh giá lại tài sản, chưa tạo ra dòng tiền thực tế. Bộ Tài chính nhận định nếu buộc phải chia toàn bộ bằng tiền mặt, VIMC sẽ phải lấy tiền từ khai thác cảng và vận tải biển để trả cho phần lãi chưa thu được bằng tiền.Báo Đầu tư Đây là nhận định về một khoản cụ thể của năm 2024, không phải mô tả chất lượng lãi nói chung của doanh nghiệp, vốn vẫn tăng đều ở cấp hợp nhất.
Nói cách khác, quy định chung đòi chia tiền mặt từ một khoản lãi phần lớn chưa về thành tiền. Nghị quyết 46 gỡ đúng chỗ vướng đó: thay vì chi tiền, VIMC chuyển khoản lãi này thành vốn điều lệ.
Gần hết cổ phiếu mới về tay Nhà nước
Nghị quyết không ghi tỷ lệ chia, số cổ phiếu phát hành hay mức vốn tăng thêm.Điện tử & Ứng dụng Các con số cụ thể nằm trong phương án Bộ Tài chính đề xuất ở tờ trình: dùng hơn 840,41 tỷ đồng để phát hành khoảng 84,04 triệu cổ phiếu, mệnh giá 10.000 đồng mỗi cổ phiếu.Thanh Niên Phần chênh khoảng 50 tỷ đồng trong số 890 tỷ chưa được dùng đến trong phương án này.
Cách chia phản ánh cơ cấu sở hữu. Nhà nước đang nắm 99,5% vốn VIMC, nên cổ đông nhà nước nhận gần 83,6 triệu cổ phiếu, còn cổ đông ngoài nhà nước nhận hơn 446.000 cổ phiếu, khoảng 0,5% đợt phát hành.Người Quan Sát
Đó là lý do nghị quyết dùng cụm "đầu tư bổ sung vốn nhà nước". Gần 83,6 triệu cổ phiếu về tay Nhà nước không đến từ tiền ngân sách bỏ thêm, mà từ phần cổ tức lẽ ra Nhà nước nhận bằng tiền. Chính phủ giao Bộ Tài chính thực hiện quyền của cơ quan đại diện chủ sở hữu, theo dõi và giám sát khoản đầu tư này.CafeF Nhóm Người đại diện phần vốn nhà nước được chỉ đạo tổ chức thực hiện để tăng vốn điều lệ, gắn với hiện đại hóa hạ tầng cảng biển, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh.VietnamPlus
Phương án này có cái giá được ghi trong hồ sơ: giữ lãi năm 2024 để chia bằng cổ phiếu làm giảm nguồn thu ngân sách trong ngắn hạn, ở phần cổ tức tương ứng tỷ lệ sở hữu nhà nước. Bộ Tài chính cho rằng lợi ích dài hạn lớn hơn, vì vốn nhà nước tại VIMC tăng thêm và doanh nghiệp có nền vốn lớn hơn để vay.Báo Đầu tư
Không có tiền mới vào doanh nghiệp
Chia cổ tức bằng cổ phiếu chỉ chuyển một dòng trong vốn chủ sở hữu sang dòng khác: lợi nhuận chưa phân phối giảm, vốn điều lệ tăng tương ứng. Phương án này không trực tiếp tạo thêm dòng tiền mới.Điện tử & Ứng dụng Thứ VIMC giữ được là khoản tiền mặt lẽ ra phải chi nếu chia bằng tiền.
Đặt cạnh kế hoạch đầu tư, khoản này nhỏ. Nhu cầu vốn đầu tư riêng của VIMC, không gồm các công ty con, giai đoạn 2026-2030 ước khoảng 37.887 tỷ đồng cho cảng biển, logistics và đội tàu.Người Quan Sát Khoản 840,41 tỷ đồng chỉ bằng khoảng 2,2% con số đó. Hồ sơ cho thấy VIMC tự cân đối được khoảng 5.434 tỷ đồng và còn thiếu khoảng 28.548 tỷ đồng.Báo Đầu tư
Vì vậy, VIMC không coi đợt tăng vốn là nguồn tiền trực tiếp cho dự án. Doanh nghiệp tính mỗi đồng vốn chủ sở hữu tăng thêm có thể giúp huy động thêm 2 đến 3 đồng vốn vay thương mại. Đó là ước tính của chính VIMC, chưa phải khoản vay đã ký.Báo Đầu tư
Dự án lớn nhất trong danh mục là cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ, nơi VIMC đứng đầu liên danh cùng Cảng Sài Gòn và TIL, thuộc hệ thống hãng tàu MSC. Tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng 128.873 tỷ đồng, trong đó vốn góp của ba nhà đầu tư khoảng 19.331 tỷ đồng và VIMC góp 6.959 tỷ đồng.CafeF
Lợi nhuận năm 2025 cũng có một phần chờ quyết định: khoảng 291 tỷ đồng được để "thực hiện theo chỉ đạo của cấp có thẩm quyền".VietTimes Nghị quyết 46 chỉ nói về lợi nhuận năm 2024.
Điều gì xảy ra với người đang cầm MVN
Người nắm MVN ngoài khối nhà nước nhận cổ phiếu, không nhận tiền. MVN có 1.200.588.000 cổ phiếu lưu hành, tương ứng vốn hóa khoảng 70,8 nghìn tỷ đồng ở giá đóng cửa 59.000 đồng phiên 13/11. Chia khoảng 84,04 triệu cổ phiếu mới trên số này cho tỷ lệ tạm tính khoảng 7%, tức người có 100 cổ phiếu nhận thêm khoảng 7 cổ phiếu. Đây là phép tính từ phương án đề xuất, chưa phải tỷ lệ chính thức.
Vì mọi cổ đông cùng nhận theo một tỷ lệ, tỷ lệ sở hữu của từng người không đổi. Ở ngày giao dịch không hưởng quyền, giá tham chiếu được điều chỉnh để tổng giá trị cổ phiếu trước và sau bằng nhau. Nếu tỷ lệ đúng 7% và giá trước đó vẫn quanh 59.000 đồng, giá tham chiếu sẽ về khoảng 55.100 đồng.
Một đặc điểm của MVN đáng chú ý khi theo dõi đợt này là thanh khoản rất mỏng. Trong 10 phiên từ 2/11 đến 13/11, khối lượng mỗi phiên chỉ từ 1.400 đến 26.800 cổ phiếu. Với khoảng 0,5% cổ phiếu mới thuộc về khối ngoài nhà nước, số cổ phiếu về tài khoản nhà đầu tư cá nhân cũng nhỏ tương ứng.
Những mốc cần theo dõi
Bức tranh đang nghiêng về một hướng khá rõ: đợt chia này giữ lại nguồn lực đã có trong doanh nghiệp, không đem tiền mới vào. Phần lớn vốn cho giai đoạn 2026-2030 vẫn phải đến từ vay và các nguồn khác, nên giá trị thực của đợt tăng vốn sẽ được đo bằng các khoản vay dài hạn VIMC ký được sau khi vốn điều lệ tăng.
Còn về đợt phát hành, tỷ lệ chính thức, số cổ phiếu và ngày đăng ký cuối cùng sẽ nằm trong tài liệu VIMC công bố sau khi nghị quyết có hiệu lực từ 25/12/2026. Khi tài liệu đó ra, có hai con số đáng đặt cạnh phương án trong tờ trình: số cổ phiếu phát hành so với khoảng 84,04 triệu, và tỷ lệ so với mức tạm tính khoảng 7%.