Công ty Đầu tư Tài chính Nhà nước TP.HCM (HFIC), doanh nghiệp do Nhà nước nắm toàn bộ vốn, vừa gửi Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HoSE) văn bản ngày 2/11/2026 về phương án chuyển nhượng toàn bộ 8.486.941 cổ phiếu EIB, tương đương 0,45% vốn điều lệ Ngân hàng TMCP Xuất Nhập khẩu Việt Nam (Eximbank).VietnamFinance Nếu phương án hoàn tất, khoản đầu tư bắt đầu từ năm 2006 sẽ khép lại.
Nhìn vào con số, lô cổ phiếu này không lớn. Điều khiến câu chuyện đáng đọc là lý do HFIC tự ghi trong hồ sơ: ban lãnh đạo cấp cao của Eximbank thường xuyên biến động. Eximbank có cách giải thích riêng cho những thay đổi đó, và bài viết đặt cả hai cạnh nhau, rồi dừng ở mức giá: thị trường có chịu trả 17.393 đồng hay không.
Năm 2006: mua vào khi còn mang tên HIFU
Theo hồ sơ công bố, Quỹ Đầu tư Phát triển Đô thị TP.HCM (HIFU), tiền thân của HFIC, bắt đầu mua cổ phần Eximbank từ năm 2006 với vốn đầu tư ban đầu theo mệnh giá là 12,15 tỷ đồng.VietnamFinance
Qua nhiều lần ngân hàng tăng vốn và chia cổ tức bằng cổ phiếu, số cổ phần của HFIC lên gần 8,49 triệu đơn vị, tổng mệnh giá hơn 84,86 tỷ đồng. Trên sổ sách, khoản đầu tư được ghi nhận khoảng 87,52 tỷ đồng, tức giá vốn bình quân 10.312 đồng mỗi cổ phiếu. HFIC cho biết chưa trích lập dự phòng giảm giá cho khoản này.VietnamFinance
Cổ tức: có giai đoạn đều đặn, có giai đoạn ngắt quãng
Hai mươi năm cầm cổ phiếu không phải hai mươi năm nhận cổ tức đều đặn. Giai đoạn 2007–2014, ngoài cổ tức bằng cổ phiếu, Eximbank trả cổ tức tiền mặt bình quân 9,29% mỗi năm. Từ năm 2015 đến 2022, ngân hàng không chia cổ tức, nguyên nhân là khoản lỗ lũy kế được hạch toán hồi tố cho năm 2014, liên quan tới việc điều chỉnh lợi nhuận giai đoạn 2010–2013.VietnamFinance
Năm 2023, cổ đông nhận cổ tức bằng cổ phiếu tỷ lệ 38%. Năm 2024, ngân hàng chia 3% bằng tiền và 7% bằng cổ phiếu. Theo thông tin trong phương án của HFIC, năm 2025 và 2026 Eximbank không chia cổ tức.VietnamFinance
Ghế Chủ tịch: bốn lần bàn giao từ tháng 6/2023
Lý do HFIC nêu nằm ở dàn lãnh đạo cấp cao. Riêng ghế Chủ tịch Hội đồng quản trị (HĐQT) đã đổi chủ bốn lần trong hơn ba năm:
- 28/6/2023: HĐQT miễn nhiệm bà Lương Thị Cẩm Tú và bổ nhiệm bà Đỗ Hà Phương làm Chủ tịch.SGGP
- 26/4/2024: bà Phương từ nhiệm, ông Nguyễn Cảnh Anh được bổ nhiệm Chủ tịch.VietnamFinance
- 4/12/2025: ông Cảnh Anh thôi giữ chức, bà Phạm Thị Huyền Trang làm Chủ tịch.VnExpress
- 24/7/2026: tại đại hội cổ đông bất thường, ông Nguyễn Lê Quốc Anh, cựu Tổng Giám đốc Techcombank, được bầu vào HĐQT và được chọn làm Chủ tịch ngay trong ngày.Nhà Đầu tư
Ghế điều hành cũng đổi theo. Cùng ngày 24/7/2026, bà Huyền Trang được miễn nhiệm khỏi vị trí thành viên độc lập HĐQT, rồi từ 1/8/2026 được bổ nhiệm làm Tổng Giám đốc Eximbank. Tại đại hội cổ đông bất thường lần thứ ba trong năm, bà được bầu bổ sung trở lại HĐQT nhiệm kỳ 2025–2030.An ninh Tiền tệ
Phía Eximbank trình bày các thay đổi này là bước kiện toàn bộ máy để triển khai Chiến lược phát triển giai đoạn 2026–2030 và lộ trình hoàn thiện khung quản trị. Đó là hai cách đọc cùng một chuỗi sự kiện: một cổ đông nhỏ thấy rủi ro quản lý vốn, còn ngân hàng thấy một đợt sắp xếp theo chiến lược mới.
Lãi trước thuế: kế hoạch năm 2026 gần ngang năm 2025
Theo số liệu HFIC tổng hợp trong hồ sơ, lãi trước thuế của Eximbank năm 2024 đạt 4.188 tỷ đồng và năm 2025 còn 1.512 tỷ đồng. ROE giảm từ 13,99% xuống 4,45% trong cùng giai đoạn.VietnamFinance
Đại hội cổ đông năm 2026 thông qua kế hoạch lãi trước thuế 1.515 tỷ đồng, gần như ngang năm 2025. Sau 9 tháng, ngân hàng lãi trước thuế hợp nhất khoảng 864 tỷ đồng, tức khoảng 57% kế hoạch năm. Eximbank giải thích ngân hàng theo định hướng phát triển thận trọng và chủ động tăng trích lập dự phòng.Mekong ASEAN
Trên sàn, EIB đóng cửa phiên 3/11 ở 16.050 đồng, thấp hơn khoảng 24,6% so với mức 21.300 đồng của phiên cuối năm 2025.
Tháng 10–11/2026: quyết định rời đi
Phương án chuyển nhượng được Hội đồng thành viên HFIC phê duyệt tại Nghị quyết 320/NQ-HĐTV ngày 13/10/2026, nằm trong kế hoạch cơ cấu lại các khoản đầu tư giai đoạn 2026–2030. HFIC dự kiến bán qua hệ thống giao dịch do HoSE tổ chức, trong quý IV/2026 và quý I/2027, chậm nhất là ngày 22/3/2027.VietnamFinance
Theo đánh giá của HFIC, trong bối cảnh dàn lãnh đạo cấp cao của Eximbank thường xuyên biến động, việc tiếp tục giữ khoản đầu tư có thể gây khó khăn cho việc quản lý hiệu quả vốn và khó bảo đảm quyền lợi của HFIC trước các thay đổi chiến lược của ngân hàng.An ninh Tiền tệ Bán ra giúp HFIC thu hồi vốn và tạo nguồn phân bổ sang khoản đầu tư khác.
HFIC cũng nói rõ giới hạn của mình. Doanh nghiệp chỉ nắm 0,45% vốn, người đại diện phần vốn không tham gia HĐQT, Ban Kiểm soát hay điều hành, nên theo HFIC việc bán hết không ảnh hưởng tới hoạt động của Eximbank hay các cổ đông khác.VietnamFinance
Hai con số đặt cạnh nhau: 17.393 và 16.050
Giá khởi điểm chuyển nhượng là 17.393 đồng mỗi cổ phiếu. Nếu bán hết ở mức này, HFIC thu về khoảng 147,61 tỷ đồng, cao hơn giá trị ghi sổ khoảng 60,1 tỷ đồng, tương đương 68,7%.VietnamFinance
Trong khi đó, giá đóng cửa phiên 3/11 là 16.050 đồng, nên giá khởi điểm cao hơn thị giá khoảng 8,4%. Giữa phiên sáng 4/11, EIB giao dịch quanh 16.200 đồng, vẫn dưới mức HFIC đặt ra.
Về quy mô, lô cổ phiếu tương đương khoảng 85,5% khối lượng giao dịch bình quân một phiên trong 90 phiên tính đến ngày 7/10/2026, khi bình quân đạt khoảng 9,92 triệu cổ phiếu mỗi phiên.VietnamFinance Tức là chưa tới thanh khoản của một phiên bình thường, lại được trải ra gần năm tháng. Vì vậy, riêng áp lực cung từ lô này lên giá EIB là nhỏ. Điều đáng theo dõi hơn là thị trường có chấp nhận trả mức giá HFIC đặt ra hay không.
Sau HFIC, danh sách cổ đông còn lại ai
Theo tài liệu HFIC công bố, Tập đoàn GELEX nắm 10% vốn điều lệ Eximbank, Chứng khoán VIX nắm 4,83% và Vietcombank nắm 4,51%.VietnamFinance Trong ba tổ chức này, GELEX là đơn vị duy nhất nắm từ 5% vốn trở lên. Khi HFIC rút, phần vốn gắn với khu vực nhà nước trong nhóm cổ đông được nêu tên chủ yếu là 4,51% của Vietcombank, ngân hàng mà Nhà nước nắm cổ phần chi phối.
Cũng tại đại hội bất thường gần nhất, cổ đông Eximbank đã thông qua việc bỏ trần sở hữu nước ngoài 6% vốn điều lệ trong điều lệ ngân hàng, để áp dụng theo Luật Các tổ chức tín dụng.An ninh Tiền tệ
Điều cần theo dõi đến tháng 3/2027
Đây là câu chuyện của một cổ đông nhỏ, không có ghế trong HĐQT, chọn rút lui sau khi thấy ghế lãnh đạo ngân hàng đổi người nhiều lần. Lý do ấy là đánh giá của chính HFIC. Với người đang cầm EIB, nó là một góc nhìn để đặt cạnh lời giải thích của Eximbank về việc kiện toàn bộ máy theo chiến lược mới.
Luận điểm của bài khá hẹp: lô 0,45% quá nhỏ để tự nó đổi hướng giá EIB, nên thước đo thật là mức giá khớp. Mốc trả lời là hạn chót 22/3/2027. Nếu phần lớn lô được bán quanh hoặc trên 17.393 đồng, đó là mức giá có người mua chấp nhận trả, cao hơn thị giá hiện tại. Nếu đến hạn số cổ phiếu bán được ít, mức khởi điểm HFIC đặt ra đang cao hơn giá thị trường sẵn lòng trả.
Song song, có hai tín hiệu đáng theo dõi: kết quả kinh doanh quý IV so với kế hoạch 1.515 tỷ đồng, và việc ghế Chủ tịch, Tổng Giám đốc có giữ nguyên qua đại hội thường niên năm 2027 hay không. Báo cáo kết quả giao dịch mà HFIC phải công bố khi kết thúc đợt bán sẽ cho biết lô cổ phiếu đã đổi chủ ở mức giá nào.