Phiên 28/10, nhà đầu tư nước ngoài bán ròng 259,73 tỷ đồng cổ phiếu FPT, nhiều nhất thị trường. Cùng phiên, FPT giảm 2,53% xuống 54.000 đồng/cổ phiếu, trong khi VN-Index tăng 0,27% lên 1.766,65 điểm.Hà Nội Mới Một phiên bán ròng chưa nói được nhiều. Điều đáng đọc là con số cộng dồn phía sau nó.
Tính đến phiên 28/10, khối ngoại chỉ còn nắm hơn 455 triệu cổ phiếu FPT, tương ứng tỷ lệ sở hữu nước ngoài dưới 27%. Phần room còn trống, tức số cổ phiếu nhà đầu tư nước ngoài vẫn được mua thêm trước khi chạm trần 49%, đã lên hơn 22%.CafeF Để thấy con số này lớn đến đâu, cần lùi lại gần ba năm.
Cuối 2023: room kín ở mức trần 49%
Ở phiên cuối năm 2023 (29/12/2023), room còn lại của FPT bằng 0. Nhà đầu tư nước ngoài nắm đúng mức trần 49%. Ai muốn mua thêm chỉ có thể mua lại từ một nhà đầu tư nước ngoài khác đang bán. Theo CafeF, đó là trạng thái quen thuộc của FPT trong nhiều năm, khi room ngoại thường xuyên phủ kín 49%.CafeF
Với người cầm cổ phiếu trong nước, room kín có nghĩa là gần một nửa công ty nằm trong tay một nhóm cổ đông ít khi bán ra sàn, vì người bán biết mình khó mua lại nếu đổi ý.
29/5/2024: room hé ra lần đầu
Theo dữ liệu Investify, phiên 29/5/2024 là lần đầu room ngoại FPT có chỗ trống, với 603.909 cổ phiếu được phép mua thêm. Khoảng trống chỉ kéo dài hai phiên rồi room lại kín. Từ phiên 6/6/2024, room mới bắt đầu trống liên tục.
Lúc đó số cổ phiếu trống còn rất nhỏ so với quy mô công ty. Đây chỉ là mốc đánh dấu một thay đổi nhỏ trong cân bằng cung cầu giữa nhà đầu tư nước ngoài với nhau.
Cuối 2024 và cuối 2025: khoảng trống lớn dần
Phiên cuối năm 2024 (31/12/2024), room còn trống khoảng 50,11 triệu cổ phiếu. Một năm sau, ở phiên 31/12/2025, con số này lên 168,14 triệu cổ phiếu.
Quy đổi ra tỷ lệ, dữ liệu Investify ước tính khối ngoại nắm khoảng 45,6% FPT cuối 2024 và khoảng 39,1% cuối 2025. Đây là số ước tính, vì FPT liên tục phát hành thêm cổ phiếu trong giai đoạn này, gồm cổ tức bằng cổ phiếu tỷ lệ 15% năm 2023 và cổ phiếu thưởng tỷ lệ 15% trong mỗi năm 2024 và 2025. Số cổ phiếu lưu hành tăng cũng làm đổi phần trăm, nên không thể quy toàn bộ khoảng trống room cho giao dịch bán. Dù vậy, hướng đi của tỷ lệ sở hữu là rõ: đi xuống qua từng năm.
2026: năm bán ròng nặng nhất
Khoảng trống mở rộng nhanh nhất trong năm 2026. Theo CafeF, từ đầu năm đến phiên 28/10, khối ngoại bán ròng gần 211 triệu cổ phiếu FPT, tương ứng khoảng 16.500 tỷ đồng.CafeF Dữ liệu Investify cho giai đoạn 5/1 đến 28/10 ghi nhận con số sát mức này: 209,72 triệu cổ phiếu, tương ứng 16.369 tỷ đồng.
Với khoảng 1.714,33 triệu cổ phiếu FPT đang lưu hành, lượng bán ròng trong năm tương đương khoảng 12% số cổ phiếu của công ty. Nói cách khác, cứ khoảng tám cổ phiếu FPT thì có một cổ phiếu đã chuyển từ tay nhà đầu tư nước ngoài sang tay nhà đầu tư trong nước chỉ trong mười tháng.
Lực bán không chia đều theo tháng. Tháng 1, khối ngoại còn mua ròng khoảng 1.483 tỷ đồng. Sang tháng 2, họ bán ròng 8.141 tỷ đồng, chiếm gần một nửa tổng lượng bán ròng cả kỳ. Các tháng 3, 4 và 5, mỗi tháng tiếp tục bán ròng khoảng 2.500 đến 3.000 tỷ đồng. Áp lực nhẹ dần trong tháng 6 và 7, rồi khối ngoại mua ròng 882,40 tỷ đồng trong tháng 8 và 804,57 tỷ đồng trong tháng 9.
Hai tháng mua ròng đó không kéo dài. Từ đầu tháng 10 đến phiên 28/10, khối ngoại bán ròng trở lại khoảng 1.760 tỷ đồng, trong đó riêng phiên 28/10 chiếm 259,73 tỷ.
Trên toàn sàn, FPT là mã bị khối ngoại bán ròng nhiều thứ hai từ đầu năm, chỉ sau VHM với khoảng 23.188 tỷ đồng.CafeF Trong nhóm công nghệ thông tin, khoảng cách còn rõ hơn: mã bị bán ròng nhiều thứ hai trong nhóm là CMG, chỉ với 153,15 tỷ đồng. Vì vậy, khi nói khối ngoại rút khỏi cổ phiếu công nghệ Việt Nam năm nay, gần như toàn bộ con số đến từ một mã là FPT.
Ai đang giữ FPT thay khối ngoại
Giao dịch trên sàn luôn có hai phía. Mỗi cổ phiếu khối ngoại bán ròng là một cổ phiếu nhà đầu tư trong nước mua ròng. Gần 211 triệu cổ phiếu bán ra từ đầu năm vì thế đã nằm trong tài khoản của nhà đầu tư cá nhân, tổ chức và quỹ trong nước.
Khi khối ngoại nắm dưới 27%, hơn 73% còn lại thuộc về cổ đông trong nước. Giá FPT giờ phụ thuộc nhiều hơn vào việc nhà đầu tư trong nước muốn mua hay bán, thay vì chủ yếu vào quyết định của các quỹ nước ngoài.
Giá trị phần nắm giữ cũng đã thu nhỏ. Ở mức 54.000 đồng/cổ phiếu, FPT bằng khoảng một nửa đỉnh hồi đầu năm 2025. Vốn hóa còn khoảng 100.000 tỷ đồng, thấp nhất kể từ tháng 8/2023, và không còn nằm trong nhóm 10 công ty có vốn hóa lớn nhất sàn.CafeF Trong cùng khoảng thời gian, kết quả kinh doanh vẫn tăng. Chín tháng 2026, FPT ghi nhận doanh thu 40.023 tỷ đồng, tăng 12,4%, và lãi trước thuế 8.770 tỷ đồng, tăng 17% so với cùng kỳ.CafeF
Các số liệu trên cho biết ai đang bán, ai đang mua và giá đã đi đến đâu. Chúng không cho biết vì sao khối ngoại bán, nên bài này không gán lý do cho dòng vốn đó.
Room trống hơn 22% có nghĩa gì
Room trống có thể đọc theo hai chiều. Chiều thứ nhất, đây là dấu vết của dòng vốn đã rút ra: room không tự trống, mà trống vì nhà đầu tư nước ngoài bán nhiều hơn mua, cộng với phần cổ phiếu mới phát hành mà họ không mua thêm cho đủ tỷ lệ.
Chiều thứ hai, đây là dư địa. Thời room kín, một quỹ nước ngoài muốn mua FPT phải chờ đúng lúc có nhà đầu tư nước ngoài khác bán ra. Với hơn 22% room còn trống, nếu khối ngoại quay lại mua, họ có thể mua thẳng trên sàn mà không vướng giới hạn sở hữu trong một thời gian dài.
Hai cách đọc không loại trừ nhau, nhưng room trống chỉ thành dư địa khi có người dùng nó. Tháng 8 và tháng 9 là ví dụ: khối ngoại mua ròng hai tháng liền, rồi lại bán ròng trong tháng 10.
Tín hiệu cần theo dõi
Luận điểm của bài khá rõ: nhà đầu tư trong nước giờ là bên giữ phần lớn hơn của FPT, và cung cầu của mã này phụ thuộc nhiều hơn vào dòng tiền trong nước. Luận điểm này chỉ đổi chiều nếu tỷ lệ sở hữu nước ngoài ngừng giảm và tăng trở lại liên tục trong nhiều tháng, khác với đợt mua ròng ngắn của tháng 8 và tháng 9.
Với người đang cầm FPT, chỉ số nên đặt cạnh giá là tỷ lệ sở hữu nước ngoài theo từng tháng. Nếu tỷ lệ đi ngang vài tháng liền, lực bán từ khối ngoại đã cạn dần. Nếu tiếp tục giảm, nhà đầu tư trong nước sẽ tiếp tục là bên nhận thêm cổ phiếu. Số liệu giao dịch tháng 11 sẽ cho biết đợt bán ròng của tháng 10 là một nhịp ngắn hay là chặng tiếp theo của hành trình gần ba năm này.