Một lá phiếu lấy ý kiến cổ đông thường chỉ có vài câu hỏi thủ tục. Lá phiếu mà Công ty CP Điện lực GELEX (HoSE: GEE) sắp gửi cho cổ đông thì chứa hai loại câu hỏi rất khác nhau. Loại thứ nhất hướng về tương lai: công ty có nên đổi tên thành Công nghiệp GELEX và mở thêm ngành công nghệ thông tin, nghiên cứu phát triển, nguyên vật liệu công nghiệp hay không. Loại thứ hai xử lý một sự cố quản trị: có miễn nhiệm ông Đặng Phan Tường, thành viên HĐQT vừa bị khởi tố bị can, hay không.
Ngày 2/10, GEE công bố nghị quyết HĐQT thông qua tài liệu lấy ý kiến cổ đông bằng văn bản. Tài liệu gồm việc đổi tên công ty, sửa đổi và bổ sung ngành nghề kinh doanh, sửa đổi Điều lệ, miễn nhiệm một thành viên HĐQT và bầu bổ sung một thành viên cho thời gian còn lại của nhiệm kỳ 2025–2030.DNSE Tất cả mới ở dạng tờ trình, chưa nội dung nào được cổ đông thông qua. Nhìn kỹ từng phần, hai câu chuyện trong lá phiếu này cần được đọc tách bạch.
Tên mới và lý do HĐQT đưa ra
Nếu cổ đông tán thành, tên tiếng Việt sẽ đổi từ Công ty CP Điện lực GELEX thành Công ty CP Công nghiệp GELEX. Tên tiếng Anh chuyển từ Gelex Electricity Joint Stock Company sang GELEX Industries Joint Stock Company, viết tắt là GELEX Industries.Thị trường Tài chính Tiền tệ
Lý do trong tờ trình khá ngắn. HĐQT cho rằng công ty đang định hướng mở rộng từ thiết bị điện sang công nghiệp, nguyên vật liệu và công nghệ, nên tên hiện tại "chưa phản ánh đầy đủ phạm vi hoạt động và định hướng phát triển trong giai đoạn mới". Theo HĐQT, một cái tên khái quát hơn sẽ phù hợp với "danh mục đầu tư trong tương lai" và giúp xây dựng nhận diện thương hiệu dài hạn.DNSE
Đây không phải lần đầu GEE dùng cái tên để nói về hướng đi. Năm 2022, công ty từng lấy ý kiến cổ đông bằng văn bản để đổi từ Công ty CP Thiết bị điện Gelex thành Điện lực Gelex, với 95,83% số phiếu tán thành trên tổng số phiếu của cổ đông có quyền biểu quyết.Thanh Niên Khi ấy, chữ "Điện lực" được chọn vì công ty vừa sản xuất thiết bị điện vừa sở hữu nhà máy phát điện. Bốn năm sau, HĐQT cho rằng chính chữ ấy đã trở nên chật.
Ba nhóm ngành xin bổ sung
Danh sách ngành nghề mới cho thấy hướng mở rộng cụ thể hơn cái tên. Theo tài liệu được DNSE dẫn lại, phần bổ sung chia thành ba nhóm.DNSE
- Công nghệ thông tin: lập trình máy tính, xuất bản phần mềm, tư vấn và quản lý hạ tầng máy tính, buôn bán và sửa chữa thiết bị công nghệ thông tin.
- Nghiên cứu và phát triển: nghiên cứu, thử nghiệm công nghệ số, Internet vạn vật, cảm biến; tư vấn và chuyển giao công nghệ; cho thuê tài sản trí tuệ như bằng sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế mạch tích hợp bán dẫn.
- Nguyên vật liệu công nghiệp: bán buôn hóa chất công nghiệp, chất dẻo dạng nguyên sinh, cao su, sợi dệt và một số sản phẩm khác.
Cần đọc danh sách này đúng với bản chất của nó. Đăng ký ngành nghề là thủ tục pháp lý cho phép công ty được làm một việc. Thủ tục đó không cho biết công ty đã có nhà máy, hợp đồng hay khách hàng trong lĩnh vực ấy. Các bài báo đưa tin về tờ trình cũng không nhắc tới dự án hay khoản đầu tư cụ thể nào thuộc ba nhóm ngành trên.
Trong khi đó, phần kinh doanh làm ra tiền của GEE hiện nay vẫn là các thương hiệu thiết bị điện quen thuộc như Cadivi, Emic, Thibidi, HEM, CFT, MEE. Chuỗi sản phẩm này phủ từ thiết bị truyền tải tới phân phối và dân dụng.DNSE Nói cách khác, nếu đổi tên được thông qua, cái tên sẽ đi trước cơ cấu doanh thu ít nhất một bước.
Chuỗi thay người bắt đầu từ ngày 14/9
Phần nhân sự trong lá phiếu có gốc từ ba tuần trước. Ngày 14/9, Tổng Công ty Thiết bị điện Đông Anh (EEMC, mã TBD) công bố đã nhận thông báo của Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an về việc khởi tố bị can đối với ông Đặng Phan Tường. Quyết định này nằm trong quá trình điều tra vụ án xảy ra tại Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT), Tập đoàn PC1 và các công ty liên quan.Thị trường Tài chính Tiền tệ Trước khi vào hệ GELEX, ông Tường là Chủ tịch Hội đồng thành viên EVNNPT từ tháng 9/2011 đến đầu tháng 9/2020.VietTimes
Điều đáng chú ý là số ghế ông Tường giữ cùng lúc trong hệ thống. Ông là thành viên HĐQT GEE, thành viên HĐQT EEMC, thành viên HĐQT Cadivi và Chủ tịch HĐQT Thibidi.DNSE Vì vậy, việc thay người không chỉ diễn ra ở một công ty mà phải đi qua nhiều HĐQT khác nhau.
Phản ứng quản trị đến khá sớm. Cũng trong ngày 14/9, HĐQT của GELEX Electric, Cadivi và Thibidi đã ra nghị quyết tổ chức lấy ý kiến cổ đông bằng văn bản để miễn nhiệm ông Tường, với lý do ông không còn đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn và điều kiện của thành viên HĐQT.GELEX
Bước tiếp theo diễn ra ở Thibidi. Ngày 2/10, Đại hội đồng cổ đông bất thường của Thibidi bầu bổ sung ông Nguyễn Trọng Trung vào HĐQT nhiệm kỳ 2024–2029, sau đó HĐQT bầu ông làm Chủ tịch.Thibidi Ông Trung hiện là Tổng giám đốc GELEX Electric và từng giữ vị trí Tổng giám đốc Thibidi.Thị trường Tài chính Tiền tệ Như vậy, ghế Chủ tịch ở công ty con chuyên sản xuất máy biến áp đã chuyển về tay người đang trực tiếp điều hành công ty mẹ.
Tại GEE, việc miễn nhiệm ông Tường được đề xuất có hiệu lực từ ngày nghị quyết của Đại hội đồng cổ đông được thông qua. Người thay vào ghế trống sẽ được bầu từ danh sách đề cử, ứng cử hợp lệ, và danh sách ứng viên này chưa được công bố.DNSE
Quan điểm của GELEX về vụ án
Tập đoàn GELEX đã nêu quan điểm trong thông tin chính thức đăng trên trang của mình. Theo GELEX, đây là vụ việc của cá nhân ông Tường, phát sinh từ giai đoạn trước khi ông tham gia bộ máy quản trị của GELEX Electric và các công ty thành viên, và không liên quan đến hoạt động của GELEX hay GELEX Electric. Doanh nghiệp cũng cho biết tại GEE, ông Tường là thành viên HĐQT, không trực tiếp điều hành kinh doanh hằng ngày. Sản xuất, tài chính và dòng tiền vẫn do bộ máy điều hành đảm nhận.GELEX
Cần phân biệt rõ nguồn của nhận định này. Đây là phát ngôn của doanh nghiệp. Cơ quan điều tra chưa công bố thông tin về vai trò cụ thể của ông Tường trong vụ án, nên nhận định "không liên quan" nên được hiểu là quan điểm của GELEX, chưa phải kết luận của cơ quan chức năng.
Giá cổ phiếu hai phiên gần nhất
GEE đóng cửa phiên 2/10 ở mức 68.500 đồng, giảm 4,20%, sau khi đã giảm 5,55% ở phiên 1/10. Cùng phiên 2/10, VN-Index giảm 0,66% xuống 1.737,71 điểm.
Khó gán hai phiên giảm này cho riêng tin đổi tên. Trong phiên 2/10, thị trường chung cũng đi xuống, nên áp lực chốt lời hay tâm lý chung đều có thể góp phần. Dữ liệu hiện có chưa đủ để tách riêng tác động của tờ trình.
Phần nào đã có, phần nào còn chờ
Với người đang nắm giữ GEE, bức tranh hiện nay chia thành hai phần khá rõ.
Đã có:
- Nghị quyết HĐQT ngày 2/10 thông qua tài liệu lấy ý kiến cổ đông với các nội dung kể trên.
- Nghị quyết HĐQT ngày 14/9 về việc lấy ý kiến miễn nhiệm ông Tường tại GEE, Cadivi và Thibidi.
- Thibidi đã có Chủ tịch HĐQT mới là ông Nguyễn Trọng Trung từ ngày 2/10.
Còn chờ:
- Ngày chốt danh sách cổ đông và thời hạn gửi phiếu. Các bài báo đưa tin về nghị quyết chưa nêu hai mốc này, nên cổ đông cần theo dõi thông báo chính thức của GEE.
- Tên ứng viên được đề cử bầu bổ sung vào HĐQT GEE.
- Kết quả kiểm phiếu. Tên và ngành nghề mới chỉ có hiệu lực sau khi được cổ đông thông qua và công ty hoàn tất thủ tục đăng ký thay đổi.Người Quan Sát
- Dự án, khoản đầu tư hay doanh thu đầu tiên ở mảng công nghệ và vật liệu.
Tên mới là tuyên bố về hướng đi, chưa phải nguồn thu
Tách hai phần của lá phiếu ra, câu chuyện trở nên rõ hơn. Phần nhân sự là phản ứng quản trị đã khởi động từ ngày 14/9 và đang đi qua từng bước: nghị quyết HĐQT, thay Chủ tịch ở Thibidi, rồi đưa việc miễn nhiệm ra cổ đông GEE. Mức độ tách bạch giữa vụ án và bộ máy quản trị của GEE sẽ phụ thuộc nhiều vào người được bầu thay ông Tường.
Phần đổi tên là một câu chuyện khác. Đó là tuyên bố về nơi công ty muốn đi, giống như lần đổi tên năm 2022, chứ chưa phải một nguồn thu. Tín hiệu cho biết cái tên Công nghiệp GELEX có thực chất hay không là việc GEE công bố dự án hoặc khoản đầu tư đầu tiên nằm ngoài thiết bị điện, rồi doanh thu từ mảng đó xuất hiện trên báo cáo tài chính. Cho đến khi tín hiệu ấy xuất hiện, kết quả kinh doanh của GEE vẫn gắn với đơn hàng dây cáp, máy biến áp và thiết bị đo điện.
Những điểm đáng theo dõi trong thời gian tới là ngày chốt danh sách cổ đông, tên ứng viên HĐQT và kết quả kiểm phiếu.