Tuần tới, 5 ngân hàng đầu tư lớn nhất phố Wall lần lượt công bố kết quả kinh doanh Q1/2026. Giới phân tích ước tính tổng doanh thu giao dịch (trading revenue) của nhóm này đạt khoảng 40 tỷ USD, mức cao nhất nhiều năm qua.Financial Times Nhưng cùng một cơn biến động do chiến tranh Iran tạo ra, các trader hàng hóa vật chất lại chịu tổn thất hàng tỷ USD. Bức tranh lớn cho thấy sự phân hóa rõ rệt giữa hai mô hình kinh doanh, và đó là bài học quan trọng cho bất kỳ ai tham gia thị trường tài chính.
Quý I đầy biến động nhất nhiều năm
Chiến tranh Iran bùng phát cuối tháng 2/2026 đã thay đổi hoàn toàn bối cảnh thị trường toàn cầu. Chỉ số biến động VIX tăng từ mức trung bình 16,1 trong tháng 2 lên 24,3 trong tháng 3, đỉnh điểm chạm 31,05 vào ngày 27/3.CBOE VIX Report Giá dầu Brent tăng từ 72,87 USD/thùng (27/2) lên đỉnh 112,57 USD/thùng (27/3), tương đương mức tăng 54,5% chỉ trong 1 tháng, trước khi điều chỉnh về 95,35 USD/thùng (10/4).
Riêng mảng giao dịch cổ phiếu (equities trading), 5 ngân hàng lớn dự kiến ghi nhận tổng cộng khoảng 18 tỷ USD, tăng khoảng 14% so với Q1/2025 và gấp đôi so với 10 năm trước.FinancialContent Năm 2025, tổng doanh thu giao dịch của các ngân hàng lớn phố Wall đã đạt kỷ lục 134 tỷ USD.TradingView Nếu ước tính Q1/2026 chính xác, tốc độ tăng trưởng cho thấy năm 2026 có thể phá kỷ lục một lần nữa.
Chân dung từng ngân hàng: ai đang dẫn đầu?
Goldman Sachs: công bố ngày 13/4
Goldman Sachs là ngân hàng đầu tiên “mở bài”, với tổng doanh thu dự kiến khoảng 17 tỷ USD, tăng khoảng 13% so với Q1/2025.FinancialContent Mảng FICC (trái phiếu, tiền tệ, hàng hóa) dự kiến đạt khoảng 5,01 tỷ USD; equities khoảng 5 tỷ USD, tăng khoảng 19,2% so với cùng kỳ. EPS ước tính 16,14–16,48 USD/cổ phiếu, so với 14,12 USD ở Q1/2025.TradingView
Goldman được kỳ vọng hưởng lợi lớn nhất nhờ tỷ trọng trading revenue trong tổng doanh thu cao nhất nhóm. Mảng Equity Capital Markets (ECM) và IPO cũng phục hồi mạnh, bù đắp cho M&A suy yếu do căng thẳng địa chính trị.
JPMorgan Chase: công bố ngày 14/4
Ngân hàng lớn nhất nước Mỹ dự kiến tổng doanh thu khoảng 48,5 tỷ USD, EPS khoảng 5,38–5,50 USD/cổ phiếu.Yahoo Finance Phí ngân hàng đầu tư (investment banking fees) được kỳ vọng tăng mid-to-high teens % so với cùng kỳ, nhờ khối lượng M&A và IPO tích lũy từ cuối 2025.
Để tham khảo, Q4/2025 vừa qua JPMorgan ghi nhận doanh thu giao dịch cổ phiếu tăng 40% lên 2,9 tỷ USD, FICC tăng 7% lên 5,4 tỷ USD.CNBC Nếu đà tăng trưởng tiếp tục, JPMorgan có thể thiết lập mốc trading revenue mới cho một quý đơn lẻ.
Morgan Stanley, Citigroup và Bank of America
Morgan Stanley (công bố ngày 15/4) dự kiến tổng doanh thu khoảng 19,7 tỷ USD, tăng khoảng 11%.Barchart Citigroup (cũng ngày 15/4) ước tính khoảng 23,6 tỷ USD, EPS tăng 34% so với cùng kỳ.AlphaStreet Bank of America dự kiến thu nhập lãi ròng tăng ít nhất 7%, phí ngân hàng đầu tư tăng khoảng 10%.BankingTerminal
Điểm chung của cả 5 ngân hàng: mảng giao dịch là động lực tăng trưởng chính, trong khi M&A advisory suy yếu do bất ổn địa chính trị khiến nhiều thương vụ bị hoãn.
Ba cơ chế biến biến động thành lợi nhuận
Vì sao biến động là bạn đồng hành của trading desk? Ba cơ chế cốt lõi giải thích nguồn gốc doanh thu:
Market-making: Khi thị trường biến động mạnh, khối lượng giao dịch tăng và chênh lệch giá mua–bán (bid-ask spread) mở rộng. Các ngân hàng đóng vai trò nhà tạo lập thị trường, liên tục báo giá hai chiều và hưởng chênh lệch. Biến động càng cao, spread càng rộng, doanh thu càng lớn.
Flow trading: Khi thị trường chao đảo, các quỹ đầu tư, quỹ hưu trí và doanh nghiệp đổ xô tái cân bằng danh mục hoặc phòng hộ rủi ro. Trading desk thực hiện hàng nghìn lệnh mỗi ngày, thu phí giao dịch và tận dụng thông tin dòng lệnh. Q1/2026 là quý mà nhu cầu phòng hộ hàng hóa, tiền tệ và lãi suất đều tăng mạnh.
Inventory gains: Các ngân hàng duy trì vị thế chứng khoán, trái phiếu, hàng hóa để phục vụ market-making. Khi giá biến động thuận chiều, vị thế tồn kho sinh lãi. Tất nhiên, đây là con dao hai lưỡi, nhưng hệ thống quản trị rủi ro với giới hạn VaR (Value at Risk) được giám sát theo thời gian thực cho phép cắt lỗ nhanh khi rủi ro vượt ngưỡng.
Mặt khuất: trader hàng hóa thua lỗ nặng
Trong khi trading desk ngân hàng hưởng lợi, các nhà giao dịch hàng hóa vật chất lớn nhất thế giới lại chịu tổn thất đáng kể. Theo Financial Times, cả Mercuria và Trafigura đều ghi nhận lỗ trong giai đoạn đầu xung đột, dù một phần tổn thất đã được bù lại sau đó.Agenzia Nova Vitol chịu thiệt hại nặng nhất: hơn 10 tàu bị kẹt, 2 tàu chở naphtha bị phá hủy tại vùng Vịnh kèm thương vong thuyền viên.Caliber.az
Để đối phó, các hãng thương mại đã huy động khẩn cấp tổng cộng khoảng 7 tỷ USD tín dụng mới: Trafigura hoàn tất khoản vay 3 tỷ USD vào ngày 11/3/2026, Vitol và Gunvor cũng đàm phán các khoản tương tự.ShareCafe Chi phí bảo hiểm hàng hải trong khu vực tăng gấp 6 lần.
Sự khác biệt cốt lõi nằm ở mô hình kinh doanh. Ngân hàng đầu tư kiếm lời từ dòng giao dịch (flow): họ là trung gian, hưởng phí và spread bất kể giá lên hay xuống. Còn trader hàng hóa giữ vị thế vật chất: tàu dầu, kho hàng, hợp đồng giao hàng. Khi Iran phong tỏa eo biển Hormuz và khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu bị gián đoạn, hàng hóa bị phá hủy, tàu bị kẹt. Đây là rủi ro vật chất mà không hedge nào bù đắp hoàn toàn.
Jamie Dimon cảnh báo: “con chồn hôi tại bữa tiệc”
Trong thư gửi cổ đông thường niên ngày 6/4/2026, CEO JPMorgan Chase Jamie Dimon đưa ra cảnh báo nghiêm trọng.CNBC Ông xếp chiến tranh Iran là rủi ro hàng đầu đối với ổn định kinh tế toàn cầu, vượt cả xung đột Ukraine và căng thẳng Mỹ–Trung. Lạm phát “dính” (sticky inflation) có thể buộc Fed giữ lãi suất cao lâu hơn, hoặc thậm chí tăng lãi suất, điều ông gọi là “con chồn hôi tại bữa tiệc” (skunk at the party). Giá tài sản ở nhiều lĩnh vực đang ở mức cao, tạo môi trường dễ bị tái định giá đột ngột nếu có cú sốc hệ thống.
Dòng tiền đang dịch chuyển nhanh giữa các kênh tài sản, và chính sự dịch chuyển đó tạo ra lợi nhuận cho trading desk. Nhưng Dimon cảnh báo rằng điều kiện thuận lợi cho giao dịch cũng đồng nghĩa với rủi ro hệ thống đang tích tụ.
Bài học cho nhà đầu tư
Bức tranh Q1/2026 hé lộ một nguyên tắc quan trọng: biến động không phải kẻ thù, phản ứng cảm tính mới là kẻ thù. Phố Wall không sợ biến động vì họ có hệ thống quản trị rủi ro, giới hạn thua lỗ rõ ràng, và kiếm lời từ dòng giao dịch chứ không từ đặt cược một chiều.
Sự phân hóa giữa ngân hàng đầu tư (trung gian, hưởng flow) và trader hàng hóa (giữ vị thế vật chất) là minh họa rõ nét nhất. Khi tham gia thị trường, nhà đầu tư cần tự hỏi: mình đang ở vai trung gian hay đang đặt cược một chiều? Có stoploss và kế hoạch quản trị rủi ro trước khi sự kiện xảy ra hay đang phản ứng theo cảm xúc?
Kết quả thực tế Q1 sẽ được công bố bắt đầu từ Goldman Sachs ngày 13/4 và JPMorgan ngày 14/4. Con số thực tế sẽ xác nhận hoặc điều chỉnh ước tính, đồng thời cho thấy quy mô tác động của chiến tranh Iran lên hệ thống tài chính toàn cầu. Ba yếu tố đáng theo dõi trong tuần tới: (1) mức tăng trưởng thực tế trading revenue so với ước tính, (2) mức trích lập dự phòng rủi ro tín dụng, và (3) guidance của ban lãnh đạo cho Q2 trong bối cảnh ngừng bắn vẫn mong manh.
